Храмовая архитектура Беларуси XIV - XIX веков

Посмотрела, только Фарная часовня - начало 20 века на этом месте и в http://nasledie-sluck.by/ru/Photos/2243/page-3.htmlсе....

http://s-k.by/ru/numbers/?art_id=609

У Стары горад Слуцка з усходняга боку можна было трапіць толькі праз каменныя, у два ярусы, вароты. Паколькі дарога да іх вяла з боку прадмесця (спачатку – невялікага паселішча) Востраў, то і называліся яны Востраўскія. Частка дарогі ад варот да замка з часам аформілася ў вуліцу з такой жа назвай – Востраўская (цяпер – завулак «Крестьянский»).

З левага боку ў самым пачатку вуліцы ў 1419 годзе пабудаваны парафіяльны рымска-каталіцкі касцёл – фара. Быў ён адным са старэйшых, у перыяд рэлігійнай барацьбы і распраў з пратэстантамі была складзена песня з такімі словамі:

Старша Слуцка фара,
Чем нямецка фара…

Фара выходзіла на гандлёвую плошчу горада. Калі адбудоўвалі горад пасля нападу крымскіх татар, плошчу перанеслі на процілеглы бок замка. У 1666 годзе па жаданню губернатара Слуцкага княства Казіміра Клакоцкага пры фарным касцёле заснаваны шпіталь, які знаходзіўся пад патранажам брацтва Святой Ганны. Касцёл дзейнічаў да 1852 года, пасля яго разбурэння на гэтым месцы ўзведзена капліца.

Справа ў пачатку Востраўскай знаходзілася царква Уваскрэсення Хрыстова, яе называлі Васкрасенскай. Прымыкала да яе тэрыторыя яшчэ адной царквы – Святой Велікамучаніцы Варвары – Варварынская. Абедзве яны былі драўляныя, пацярпелі ад пажараў. Васкрасенская была адноўлена, а Варварынская ў канцы ХVIII стагоддзя пабудавана ў іншым месцы – на могілках. На Востраўскай знаходзілася яшчэ адна царква – Ражджаства Хрыстова, якая праіснавала да пачатку ХІХ стагоддзя.

Вуліца Востраўская была вузенькай, тратуар ішоў толькі з аднаго боку, а дзве падводы разміналіся з цяжкасцю. У 1831 годзе пасля завяршэння будаўніцтва ўчастка Маскоўска-Варшаўскай шашы сфарміравалася вуліца Шасейная. Дарога ад прадмесця стала выводзіць прама да яе. Так пераўтваралася Востраўская, крыху змяніўшы свой напрамак. Ранейшую вуліцу перайменавалі ў Васкрасенскі завулак.

Паслярэвалюцыйныя 1920-я гады ўнеслі змены ў звыклае размеранае жыццё жыхароў завулка. Царкву закрылі, знялі купал, а прамавугольны высокі будынак прыстасавалі пад інтэрнат для рабочых. Завулак атрымаў новую назву – Сялянскі.

У 1930-я гады ў інтэрнаце ўзнік пажар, будынак згарэў поўнасцю. І яшчэ адна непрыемная падзея адбылася ў завулку Сялянскім. Тут жыў свяшчэннік Мікалай Іванавіч Шамяціла, які пасля заканчэння Маскоўскай духоўнай акадэміі быў епіскапам у Слуцку. У 1926 годзе яго арыштавалі за «хранение и распространение стихотворения Сергея Есенина “Послание евангелисту Демьяну”», але хутка справа была спынена. Аднак у 1929 годзе рэпрэсіравалі яго сына Барыса, а ў 1933 годзе арыштавалі і М.І. Шамяцілу, прыгаварылі да васьмі гадоў пазбаўлення волі. Справа, па якой яго асудзілі, была гучнай – па ёй праходзілі 48 чалавек, у тым ліку магілёўскі і віцебскі епіскапы. У 1933 годзе ў Мінску ў турме Шамяціла памёр.
Пасля Вялікай Айчыннай вайны завулак Сялянскі называюць Крестьянским.

За тэрыторыяй Раждзественскай царквы ад Востраўскай направа ішла невялікая вуліца Езуіцкая. Назву сваю яна атрымала ад пабудаваных тут у ХVII – XVIII стагоддзях касцёла і манастыра езуітаў (каталіцкі манаскі ордэн). Пры іх была школа, тэрыторыю ўпрыгожваў сад.

У 1840 годзе манастыр і касцёл закрылі, а драўляныя будынкі разабралі. Пасля гэтага вуліцу называюць Казначэйскай. Чаму? Да таго часу яна ўжо сфарміравалася і выходзіла да двухпавярховага будынка на Шасейнай – банка-казначэйства. Як успамінала случчанка Л.І. Гурская, кандыдат медыцынскіх навук, у свой час вядомы на Случчыне тэрапеўт, казначэйства тут размяшчалася да 1920 года. Пазней, калі будынка не стала, вуліцу перайменавалі ў Зімнюю.

За фарным касцёлам пачыналася вуліца Фарская, цяперашняя Рэвалюцыйная. За фарай з правага боку на вуліцу выходзілі гандлёвыя лаўкі, а насупраць злева быў паштовы дом. На Фарскай у ХІХ – пачатку ХХ стагоддзя знаходзіліся дзве навучальныя ўстановы: музычная школа і жаночая гімназія. У 1912 годзе ў гімназіі займаліся 370 дзяўчынак.

Вядома, што ў Слуцку вучылі музыкантаў з ХVІІІ стагоддзя, калі быў адкрыты тэатр. Слуцкая капэла музыкантаў выступала з 1746 года. Музычныя традыцыі развіваліся і захоўваліся, нягледзячы на тое, што тэатр перавялі ў Нясвіж. У сярэдзіне ХІХ стагоддзя пра музычнае жыццё Слуцка неаднаразова пісалі ў губернскай прэсе, адзначаліся лепшыя музыканты: Пётр Карафа-Корбут, які іграў на ўсіх музычных інструментах і напісаў шмат музычных твораў; Караль Стрэлка – незвычайна здольны гітарыст; настаўнікі ігры на скрыпцы і фартэпіяна Антон Лінкевіч і Францішак Лапата і іншыя.

Храмовая архитектура Беларуси XIV - XIX веков

Иллюстрации из Д. Струкова, Н. Орды и не только. :) Картинки новоделов без прежнего их вида не приветствуются. Основной интерес к православным и униатским храмам.