ÂÑÅÌ ßíîâñêèì ñ òåððèòîðèè Óêðàèíû è Áåëàðóñè - äî÷èòàòü äî êîíöà ÷åðåç ïåðåâîä÷èêà
JANOWICZ (Janovi£ius) herbu Lab^dz, Lada, Plomienczyk, Radwan, Rawicz. Mieszkali w powiatach: wilenskim, oszmianskim, dzisnenskim, nowo- grödzkim, sluckim, rosienskim i szawelskim (CPAHL, f. 391, z. 6, nr 7, 707 i in.). Znani byli tez od dawna na Mazowszu, Sl^sku i w Malopolsce.
Janowitz Konrad, Schlesier (Sl^zak), figumje na liscie uczestnikow bitwy pod Grunwaldem 1410 r. po stronie niemieckiej (Johannes Voigt: Namen - Codex der Deutschen Ordens - Beamten, Königsberg 1843, s. 121).
Juz przed 1500 rokiem znani byli wywodz^cy siq z tego domu wplywowi dygnitarze Wielkiego Ksi^stwa Litewskiego: Stanislaw Janowicz, starosta zmudzki; Wojtko Janowicz, namiestnik kowienski, ochmistrz wielkiej ksiqznej, marszalek nadwomy, Piotr Janowicz, wojewoda trocki (Akty otnosiaszczijesia k istorii Zapadnoj Rossii, 1.1, s. 209, 229 i n.).
Wywöd familii urodzonych Janowiczöw herbu Radwan, zatwierdzony w he- roldii wilenskiej 31 marca 1809 r., podawal, ze „familia urodzonych Janowiczöw, dawna, starodawna i przeduniowa”, posiadala liczne majqtki na Litwie i Zmudzi, m.in. w powiecie oszmianskim i wilehskim. Uznawana byla zawsze za rodowit^ i starozytn^. szlachtQ polsk^ (CPAHL, f. 391, z. 1, nr 914, s. 181-186).
JANOWSKI (Janauskas). Liczny röd szlachecki, ktörego reprezentanci pieczQtowali si$ wieloma godlami. Bartosz Paprocki w dziele Herby rycerstwa polskiego zanotowal: „Janowscy (herbu Janina) w sandomierskim wojewödz- twie, z ktörych jeden byl opatem szczyrzyckim lat dwanascie, potem wzi^t na jqdrzejowskie, na ktörym zyl lat dziesi^c. Byl czlowiek cnotliwy i pobozny kaplan”. Urodzony Stanislaw Janowski w 1613 r. byl poborc^. podatkowym w Krakowskiem (VL, t. III, s. 129).
Adam Boniecki w Herbarzu polskim (t. VIII, s. 218-227) pisal o ponad dwudziestu polskich rodach szlacheckich, uzywaj^cych nazwiska Janowski,
195
a pieczętujących się rožnymi herbami. Janowscy herbu Janina, Pilawa i Jasien- czyk pochodzili z Janowic w powiecie sandomierskim (znani od 1366 r.); herbu Jastrzębiec i Ossorya - z Janowic w powiecie ksiąskim; herbu Leszczyc („de Janow Mlyn”) - z wojewodztwa kaliskiego; herbu Nalęcz - z Mianocina; herbu Nowina, Strzemię i Košciesza - z Janowic pod Wieliczką; herbu Szeliga - z wojewodztwa sieradzkiego; herbu Topor - z powiatu wišlickiego.
Wywod familii urodzonych Janowskich herbu Janina z 8 grudnia 1799 r. po- dawat: „Andrzej Janowski, z przodkow swych rodowitošcią szlachectwa zaszczy- cony, splodzil synow dwoch: Jozefą i Jana (1776, 1780) (...), z ktorego Jana An- drzejewicza Janowskiego - Michal i Bonifacy, teraz do wywodu idący, pocho- dzą”. Po przedstavvieniu owej genealogii heroldia vvilenska uznala ich za „rodovvitą y starožytną szlachtę polską” (CPAHL, f. 391, z. 1, nr 914, s. 101-102).
4 czenvca 1800 r. ta sama heroldia potwierdzila szlachecką rodovvitošč Ja- nowskich mieszkających od dawna w majętnošci Ukropowicze alias Wa- skowszczyzna w powiecie borysowskim w gubemi minskiej, z ktorych wielu osiedlonych bylo takže w powiecie trockini (CPAHL, f. 391, z. 1, nr 914, s. 129-130). Potwierdzenie przynaležnošci do stanu szlacheckiego uzyskaly rovvniež po raz kolejny inne galęzie tego rodu, rozsiane po wielu powiatach Minszczyzny i Wilenszczyzny, a pochodzące od Daniela Janowskiego, wlašci- ciela juž okolo 1650 r. dobr Osowiec w wojewodztwie minskim (CPAHL, f. 391, z. 1, nr 914, s. 148-149).
W 1809 roku heroldia vvilenska potwierdzila tež rodovvitošč Janovvskich herbu Jastrzębiec, stvvierdzając m.in., že ta rodzina ,jest davvną, starožytną, znakomitošcią i prerogatyvvami szlacheckimi w panstvvie polskim zaszczyconą, męstwem dziel rycerskich i vviemošcią do tronu dobrze w ojczyžnie zaslužoną oraz nadaniami ziemskich dobr za przyvvilejami nieraz monarchovv panujących nagrodzoną (...). Z ktorej idącemu Erazmovvi Jerzewiczowi Jaskieldosovvi Ja- nowskiemu (...) za męstwo i szczegolną odvvagę w wielu wojennych expedycy- ach przezen samego i synow jego Juliana i Izydora okazaną, w nagrodę trudow vvojennych i zashig nadal przyvvilejem swym najjašniejszy Zygmunt, krol pol- ski, we vvlošci dajnovvskiej a ziemi lomžynskiej po niejakim Mackų Szmarowi- czu dobra Daynowo zwane” (1630).
Syn Erazma, Izydor Janovvski, chorąžy rzeczycki, byl vvlašcicielem wsi Karkliny w povviecie oszmianskim, Julian zaš - majątku Siemianovva w powie- cie slonimskim. Požniej Janovvscy rozgalęzili się szerzej, tak iž tylko w 1809 roku heroldia \vilehska uznala za „rodovvitą i starožytną szlachtę polską” Szy- mona, Stanislavva, Franciszka, Marcina, Wincentego, Mateusza, Tomasza, An- drzeja, Tadeusza, Grzegorza, Florentego, Pavvla, Cypryana i innych Janovvskich herbu Jastrzębiec (CPAHL, f. 391, z. 1, nr 914, s. 187-188).
W 1817 r. heroldia wilenska odnotovvala vv povviecie telszewskim Bonifa- cego Janovvskiego oraz jego žonę Petronėlę z Wojdylow i synow Dominika i Wincentego. W tym czasie mieszkal tu rovvniež brat Bonifacego, Michal Janovvski, žonaty z Barbarą Buzowską i mający z nią synovv: Antoniego, Jana i Tomasza; oraz vvdovviec Adam Janowski z synem Piotrem (CPAHL, f. 391, z. 9, nr 4). Nikt z nich vvlasnošci ziemskiej nie posiadal. Wywod familii urodzo- nego Jaskieldosa Janowskiego z 16 lipca 1819 r. potwierdzil szlachecką rodo-
196
witosc Szymona Teodora Jaskieldosa Janowskiego ze Slonimia (CPAHL, f. 391, z. 1, nr 914, s. 213-214).
Janowscy na Litwie spokrewnili się z Kuleszami, Czaplicami, Dembinski- mi, Wasilewskimi, Wizgirdami, Szumskimi, Zapašnikami, Miklaszewskimi, Borowskimi, Ciechanowiczami, Witkowskimi, Korzeniewskimi, Szyszkiewi- czami. Osiedleni byli w powiatach: lidzkim, trockim, a szczegolnie licznie - w wilejskim w gubemi wilenskiej; mieszkali tež w Wilnie, gdzie mieli wlasne kamienice i trudnili się rzemioslem. Mieli rowniez posiadlosci w Kurlandii (CPAHL, f. 391, z. 4, nr 1148). W okolicach Grodna Janowscy posiadali za- šcianki: Rouby, Stasiewszczyzna, Krasula, Montwiliszki (CPAHL, f. 391, z. 9, nr 129, s. 81). Janowscy herbu Janina dziedziczyli majętnošci Chodaki i Cieka- nowicze w wojewodztwie minskim. Rod swoj wywodzili od Andrzeja Janowskiego, jeszcze przed 1609 r. wlasciciela Suszkowa, tež na Minszczyžnie. Jego wnuk Tomasz Chryzostom mial trzech synow i odtąd rodzina zaczęla się silnie rozgaięziač. Spokrewnieni byli m.in. z Kowalewskimi i Kulwanowskimi (CPAHL, f. 391, z. 7, nr 1981, 1977).
Przynaležnošč do stanu szlacheckiego dziesięciu rožnych rodzin o nazwi- sku Janowski, z ktorych dwie pieczętowaly się herbem Janina, a jedna Pilawa, potwierdzilo Kijowskie Zgromadzenie Deputatow Szlacheckich, następnie zaš Wolynskie Zgromadzenie Deputatow Szlacheckich oraz Berdyczowski Sąd Powiatowy w 1802, 1803, 1812, 1816, 1832, 1841 i 1844 roku. Mieszkali oni m.in. w dobrach Dorohinicze i Samhorodok w powiecie wiodzimirskim, a takže w Kalinowce i Janowce w powiecie taraszczanskim w wojewodztwie kijowskim oraz w Slobodzie, Jakubowce, Slawozycach i Wolodkowie (Panstwowe Archi- wum Obwodow^e w Žytomierzu, f. 146, z. 1, nr 6640, 6641, 6643, 6644, 6645, 6646, 6647, 6648). Dwom z tych rodzin odmowiono potwierdzenia szlachecko- šci. Z jednej z owych galęzi domu Janowskich pochodzil wielki pisarz rosyjski Mikolaj Gogol (1809-1852), autor Martwych dusz i innych arcydziel, tworzą- cych kanon literatury swiatowej.
JANOWSKI-GOGOL (Janovskis-Gogolis) herbu Jastrzębiec. Znani byli wsrod szlachty czemihowskiej. W. Modzalewskij liczyl tradycję Janowskich- Gogolow od polowy XVII wieku (Janowscy zaczęli uzywac przydomku Gogol od polowy XVIII w.) i wskazywal, že byli oni spokrewnieni (poprzez branie žon) z takimi rodami, jak: Kosiarowscy, Lizohubowie, Wendowie, Markowo- wie - tež rod polskiego pochodzenia (por. W. Modzalewskij, Malorossijskij rodostownik, t. I, s. 229-295, oraz W. Lukomskij, W. Modzalewskij, Malorossijskij gierbownik, Petersburg 1914, s. 211).
Ññûëêà
https://forum.vgd.ru/3103/1300...iew&o=ÊÍÈÃÀ íàïèñàíà â 1912 ÃÎÄÓ Â ÂÈËÜÍÎ, à èçäàíà â 2001 â Ïîëüøå
