Литовская метрика № 77 (1589–1595) / Metryka Litewska
718 карточек: русские описания, польские регесты, лица, владения, даты и ссылки на источники. Рабочая редакция / Wersja robocza.
| Alexmet Модератор раздела
Сообщений: 1348
На сайте с 2018 г.
Рейтинг: 100 | Карточка № 650. Потуйковичи Домини́тре Коптевне СтравинскойЛисты рукописи / Karty rękopisu584v–586r Дата акта / Data aktu1595-02-21 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 658 SML VI: 658 Даты документов и срокиУпомянутый документ: 1567-?-? Лица, роли и должностиДоминитра Федоровна Коптевна Стравинская [?] — получатель права Мартин Стравинский — покойный муж, прежний держатель Сигизмунд III — выдавший пожалование Сигизмунд Август — выдавший прежнее пожалование Стефан Баторий — выдавший прежнее пожалование Матвей Война — писарь ГеографияПотуйковичи — владение Могилёв — юрисдикция владения Витебск — территория должности Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияСигизмунд III на вальном сейме в Кракове 21 февраля 1595 г. жалует витебской каштеляновой, пани Мартиновой Стравинской, Доминитре [?] Федоровне Коптевне, пожизненное владение и пользование селом Полуйковичи в Могилёвской волости — с двором, постройками, дворной пашней, присёлками, оседлыми подданными, их платежами и повинностями, всеми давними принадлежностями и доходами, как держал покойный муж. Акт подробно излагает основание залога: в 1567 г., ещё до унии, Сигизмунд Август, воюя с московским князем, занял у тогдашнего ротмистра Мартина Стравинского 2851 копу литовских грошей на жалованье служилым людям и другие военные нужды, обеспечив долг этим селом до полной выплаты в срок, указанный в залоговом листе; Стефан затем подтвердил сумму и дал Стравинскому пожизненное право. Стравинский, впоследствии витебский каштелян, троцкий тивун и городничий, губский державца, при жизни записал жене всю сумму; после его смерти она спокойно владела селом и предъявила королю документы своего права. Прося оставить село до конца жизни, она уступила королю и Речи Посполитой 1251 копу основного долга в обмен на пожизненное владение, оставляя на селе 1600 коп. Король, признав выгоду для казны и по ходатайству некоторых панов рады и урядников, предоставил ей все доходы без платежей казне и без отчётности в течение такого пожизненного владения. При этом предусмотрены два различных расчёта: если казна или Речь Посполитая захотят выкупить село при её жизни, ей следует вернуть все первоначальные 2851 копу без вычета, а она и после выкупа сохранит село с присёлками пожизненно, но уже с казённой отчётностью, удерживая себе десятый грош с платежей и всех денежных доходов и третий сноп от всякого урожая фольварочного хлеба по давнему литовскому обычаю. Если при её жизни выкупа не будет и до смерти она будет пользоваться всеми доходами, после её смерти при освобождении села от прав потомков казна выплатит им только 1600 коп. Лист скреплён королевской подписью и печатью; писарь — Матей Война. Неуверенная форма имени Доминитра и варианты Полуйковичи/Полуковичи в отличие от реестрового Potuykowiczy сохранены без принудительного отождествления с современным селением. Wersja polska · nr 650Daty dokumentów i terminyDokument wspomniany: 1567-?-? Osoby, role i urzędyDominitra [?] Fedorówna Koptewna Strawińska — odbiorca prawa Marcin Strawiński — zmarły mąż, poprzedni posiadacz Zygmunt III — nadający Zygmunt August — wystawca wcześniejszego nadania Stefan Batory — wystawca wcześniejszego nadania Maciej Wojna — pisarz GeografiaPotujkowicze — dobra Mohylew — jurysdykcja dóbr Witebsk — obszar urzędu Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiZygmunt III na sejmie walnym w Krakowie 21 lutego 1595 r. nadaje kasztelanowej witebskiej, pani Marcinowej Strawińskiej, Dominitrze [?] Fedorównie Koptewnie, dożywotnie posiadanie i użytkowanie wsi Polujkowicze w wołości mohylewskiej, wraz z dworem, zabudową, pańską rolą, przysiółkami, osiadłymi poddanymi, ich płatami i powinnościami oraz wszystkimi dawnymi przynależnościami i pożytkami, tak jak posiadał je zmarły mąż. Akt obszernie wyjaśnia podstawę zastawu: w 1567 r., jeszcze przed unią, Zygmunt August, prowadząc wojnę z księciem moskiewskim, pożyczył od ówczesnego rotmistrza Marcina Strawińskiego 2851 kop groszy litewskich na zapłatę żołnierzom i inne potrzeby wojenne, zabezpieczając sumę na tej wsi do pełnej spłaty w terminie określonym w liście zastawnym; Stefan następnie potwierdził sumę i nadał Strawińskiemu dożywocie. Strawiński, późniejszy kasztelan witebski, ciwun i horodniczy trocki oraz dzierżawca gubski, za życia zapisał całą sumę żonie, która po jego śmierci spokojnie dzierżyła wieś i przedstawiła swe dokumenty królowi. Prosząc o pozostawienie wsi do końca życia, odstąpiła królowi i Rzeczypospolitej 1251 kop kapitału w zamian za dożywocie, tak aby na wsi pozostało 1600 kop. Król, uznając korzyść dla skarbu i za przyczyną niektórych panów rady i urzędników, przyznaje jej wszystkie dochody bez świadczeń do skarbu i bez rachunków za czas tego dożywocia. Zastrzega jednak dwa odmienne tryby rozliczenia: jeżeli skarb lub Rzeczpospolita zechce wykupić wieś jeszcze za jej życia, należy wypłacić jej pełne pierwotne 2851 kop bez potrąceń, a ona mimo wykupu zachowa wieś z przysiółkami dożywotnio, już z obowiązkiem rachunków skarbowych, pobierając dla siebie dziesiąty grosz z płatów i wszelkich dochodów pieniężnych oraz trzeci snop z każdego urodzaju zboża folwarcznego, według dawnego zwyczaju litewskiego. Jeżeli wykupu za jej życia nie będzie i do śmierci będzie korzystać z całości dochodów, po jej śmierci przy uwolnieniu wsi od praw potomków skarb wypłaci im tylko 1600 kop. List opatrzono podpisem królewskim i pieczęcią; pisarzem jest Maciej Wojna. Zachowano niepewność formy imienia Dominitra oraz różnice nazw wsi Polujkowicze/Polukowicze wobec Potuykowiczy w rejestrach, bez wymuszonego utożsamienia z nowoczesną miejscowością. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 59Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1233Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1234Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1235Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1236РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035L2SML VI: 0250L2Карточка № 651. Участок в Лиде Рафалу РозчицуЛисты рукописи / Karty rękopisu586r–586v Дата акта / Data aktu1595-02-24 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 659 SML VI: 659 Лица, роли и должностиРафал Розчиц — получатель права Скиндеровна, жена Рафала Розчица — супруг/супруга получателя Сигизмунд III — выдавший пожалование Лев Сапега — ходатай Ян Абрамович на Ворнянах — выдавший прежнее пожалование Ярош Волович — писарь ГеографияЛида — территория, названная при владении Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияСигизмунд III на вальном сейме в Кракове 24 февраля 1595 г. подтверждает лидскому гродскому писарю Рафалу Розчицу (добавочное именование «збирозски» в акте остаётся неуверенным) и его жене Скиндеровне владение и пользование до конца их жизней участком в Лиде, отведённым Яном Абрамовичем на Ворнянах, минским воеводой, президентом в земле инфлянтской, дерптским, лидским и венденским старостой. Пустой участок, на котором писарь начал строиться для постоянного проживания при книгах, расположен под Лидским замком, под плебанским ставищем и возле огородов плебанских мещан; он насчитывает 22 прута, а болото на выпуст по другую сторону у этого ставища, возле студенца, — 2 морга и 6 прутов. Абрамович и литовский канцлер Лев Сапега поддержали просьбу, рекомендуя королю службы Розчица в королевских делах и делах Речи Посполитой. Супруги вправе строиться и умножать доходы без повинностей королю и лидским старостам; дом на участке дополнительно освобождён от постоя гостей во время съездов и любых сеймиков. После смерти обоих их дети и потомки, вступив во владение участком и домом, должны исполнять повинности по ревизорской уставе, но вправе отдать, продать или подарить владение кому пожелают согласно своему праву. Как ныне, так и впредь участок остаётся под управлением и присудом замковым гродским, а не городским. Лист скреплён королевской подписью и печатью; в заключении назван писарь Ярош Волович. Имя жены и современные границы обеих частей земли не добавлены. Wersja polska · nr 651Osoby, role i urzędyRafał Rozczyc — odbiorca prawa Skinderówna, żona Rafała Rozczyca — małżonek/małżonka odbiorcy Zygmunt III — nadający Lew Sapieha — osoba wstawiająca się Jan Abramowicz na Wornianach — wystawca wcześniejszego nadania Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaLida — obszar wymieniony przy dobrach Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiZygmunt III na sejmie walnym w Krakowie 24 lutego 1595 r. potwierdza pisarzowi grodzkiemu lidzkiemu Rafałowi Rozczycowi (dodatkowe określenie w akcie pozostaje niepewne) i jego żonie Skinderównie posiadanie oraz użytkowanie do końca ich żywotów placu w Lidzie, który nadał mu Jan Abramowicz na Wornianach, wojewoda miński, prezydent w ziemi inflanckiej, starosta derptski, lidzki i wendeński. Plac pusty, na którym pisarz zaczął się budować dla stałego mieszkania przy księgach, leży pod zamkiem lidzkim, pod stawiszczem plebańskim i obok ogrodów mieszczan plebańskich; obejmuje 22 pręty, a błoto na wypust po drugiej stronie przy tym stawiszczu, obok studzieńca, liczy 2 morgi i 6 prętów. Abramowicz i kanclerz litewski Lew Sapieha poparli prośbę, zalecając królowi służby Rozczyca w sprawach królewskich i Rzeczypospolitej. Małżonkowie mogą się budować i pomnażać pożytki bez powinności na rzecz króla i starostów lidzkich; dom na tym placu dodatkowo uwolniono od stacji gości podczas zjazdów i wszelkich sejmików. Po śmierci obojga ich dzieci i potomkowie, obejmując plac i dom, mają wykonywać powinności według ustawy rewizorskiej, lecz wolno im oddać, sprzedać lub darować posiadłość komu zechcą zgodnie z przysługującym im prawem. Zarówno obecnie, jak i na przyszłość plac ma pozostawać pod władzą i jurysdykcją zamkową grodzką, a nie miejską. List opatrzono podpisem królewskim i pieczęcią; w zakończeniu występuje Jarosz Wołłowicz, pisarz. Nie dopisano imienia żony ani nowoczesnych granic obu części gruntu. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 59Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1236Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1237РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035L2SML VI: 0250L2Карточка № 652. О сохранении прав гродненских евреевЛисты рукописи / Karty rękopisu587r; 587v Дата акта / Data aktu1595-02-25 Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 660 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 660 SML VI: 660 Лица, роли и должностиТеодор Скумин — адресат Сигизмунд III — выдавший документ Юда Юшкович — проситель Ярош Волович — писарь ГеографияГродно — упомянутое место Новогрудок — территория должности Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 25 февраля 1595 г. Сигизмунд III поручает новогрудскому воеводе, гродненскому и олитскому старосте Теодору Скумину охранять права и вольности гродненских евреев, пожалованные прежними государями и им самим. Юда Юшкович от собственного имени и всего гродненского еврейского собрания жаловался на войта, бурмистров, радцев, лавников и мещан: городские мясники и кожевники будто бы получили привилеи, ограничивающие число еврейских мясников шестью и предоставляющие кожевникам первенство покупки кож перед евреями. Опасаясь дальнейших стеснений торговли и других прав, община просила защиты. Король признаёт просьбу основательной и велит адресату следить за ненарушением прав, на которые ссылаются евреи; сообщает также об отдельном письме городским властям и мещанам Гродно, запрещающем торговые препятствия и новые установления вопреки этим правам. Возможные обиды мещане должны преследовать судебным порядком, а евреи пользоваться вольностями только согласно своим правам; безусловного освобождения от ответственности не установлено. Завершение содержит указание на королевскую подпись и запись писаря Яроша Воловича. Wersja polska · nr 652Osoby, role i urzędyTeodor Skumin — adresat Zygmunt III — wystawca Juda Juszkowicz — proszący Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaGrodno — miejsce wspomniane Nowogródek — obszar urzędu Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 25 lutego 1595 r. Zygmunt III poleca wojewodzie nowogródzkiemu, staroście grodzieńskiemu i olickiemu Teodorowi Skuminowi chronić prawa i wolności Żydów grodzieńskich nadane przez poprzednich monarchów i przez niego samego. Juda Juszkowicz, występujący we własnym imieniu i całego zboru grodzieńskiego, skarżył się na wójta, burmistrzów, rajców, ławników i mieszczan: rzeźnicy i garbarze miejscy mieli uzyskać przywileje ograniczające liczbę żydowskich rzeźników do sześciu i zapewniające garbarzom pierwszeństwo zakupu skór przed Żydami. Obawiając się dalszych ograniczeń handlu i innych uprawnień, wspólnota prosiła o ochronę. Król uznaje prośbę za słuszną i nakazuje adresatowi dopilnować, aby nie naruszano praw, na które Żydzi się powołują; informuje też o skierowaniu osobnego listu do władz i mieszczan Grodna, zabraniającego przeszkód w handlu oraz nowych regulacji sprzecznych z tymi prawami. Ewentualnych krzywd mieszczanie mają dochodzić drogą prawną, a Żydzi korzystać z wolności w granicach swoich praw; nie jest to bezwarunkowe zwolnienie od odpowiedzialności. Podpis królewski i zapis pisarza Jarosza Wołłowicza zamykają list. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1238Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1239РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035L2SML VI: 0250L2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone К началу темы / Początek wątku | | |
| Alexmet Модератор раздела
Сообщений: 1348
На сайте с 2018 г.
Рейтинг: 100 | Карточка № 653. Гомельские земли Станиславу ДубровскомуЛисты рукописи / Karty rękopisu587v; 588r; 588v Дата акта / Data aktu1595-02-28 Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 661 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 661 SML VI: 661 Лица, роли и должностиСтанислав Дубровский — получатель права Неонила Савинна [?] — уступающий право Ганна Качицкая [?] — получатель права Каленик Тышкевич — уступающий право Лев Сапега — ходатай Сигизмунд III — выдавший документ Стефан — выдавший прежнее пожалование Иван Яковович — прежний держатель Андрей Сапега — выдавший прежнее пожалование Ярош Волович — писарь ГеографияТростын — владение Севруково — владение Гомель — юрисдикция владения Пустой плац в Гомеле за Чечерской брамой — пожалованное владение Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 28 февраля 1595 г. Сигизмунд III по ходатайству канцлера Льва Сапеги жалует гомельскому городничему Станиславу Дубровскому и его жене Ганне Качицкой[?] до их жизней пустовщину Тростын, половину земли Севруковой в Гомельской волости и пустой участок за Чечерскими воротами Гомеля с огородом и садом. Земли Стефан прежде дал боярину Ивану Якововичу и его жене после уступки тогдашнего гомельского старосты, шерешовского державцы Каленика Тышкевича. После смерти Ивана его вдова Неонила Савинна[?], далее именуемая Ивановой Савинской, уступила Дубровскому своё пожизненное право открытым письмом, признанным в уряде. Участок для проживания при замке дал староста Андрей Сапега до королевской воли и милости. По предъявлении обоих писем нынешнее пожалование распространяется на супругов, людей, земли и все доходы, с правом умножать и использовать их до своих жизней. Освобождение от отчётности и повинностей в казну и гомельским державцам прямо сохраняет обязанность земской военной службы наравне с прочей шляхтой Великого княжества Литовского. В завершении указаны королевская подпись, великокняжеская печать и писарь Ярош Волович. Wersja polska · nr 653Osoby, role i urzędyStanisław Dubrowski — odbiorca prawa Neonila Sawinna[?] — cedent Hanna Kaczicka[?] — odbiorca prawa Kalenik Tyszkiewicz — ustępujący prawo Lew Sapieha — osoba wstawiająca się Zygmunt III — wystawca Stefan — wystawca wcześniejszego nadania Iwan Jakowowicz — poprzedni posiadacz Andrzej Sapieha — wystawca wcześniejszego nadania Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaTrostyn — dobra Siewrukowo — dobra Homel — jurysdykcja dóbr Pusty plac w Homlu za Bramą Czeczerską — nadane dobra Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 28 lutego 1595 r. Zygmunt III, za wstawiennictwem kanclerza Lwa Sapiehy, nadaje grodniczemu homelskiemu Stanisławowi Dubrowskiemu i jego żonie Hannie Kaczickiej[?] dożywotnio pustowszczyznę Trostyn, połowę ziemi Siewrukowo w włości homelskiej oraz pusty plac za bramą czeczerską w Homlu z ogrodem i sadem. Ziemie Stefan nadał wcześniej bojarowi Iwanowi Jakowowiczowi i jego żonie po ustąpieniu ówczesnego starosty homelskiego, dzierżawcy szereszowskiego Kalenika Tyszkiewicza. Po śmierci Iwana wdowa Neonila Sawinna[?], określana dalej jako Iwanowa Sawińska, ustąpiła Dubrowskiemu swego prawa dożywotniego listem otwartym uznanym w urzędzie. Plac na zamieszkanie przy zamku dał mu starosta Andrzej Sapieha do woli i łaski królewskiej. Po okazaniu obu listów obecne nadanie obejmuje małżonków, ludzi, grunty i wszystkie pożytki, z prawem ich pomnażania i użytkowania przez ich życie. Zwolnienie z rachunków i świadczeń do skarbu oraz na rzecz dzierżawców homelskich zachowuje wyraźny obowiązek ziemskiej służby wojennej na równi z pozostałą szlachtą Wielkiego Księstwa Litewskiego. W zakończeniu wymieniono podpis królewski, pieczęć wielkoksiążęcą i pisarza Jarosza Wołłowicza. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1239Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1240Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1241РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035L2SML VI: 0250L2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 654. Пожизненное Судатское войтовство Бурминскому и женеЛисты рукописи / Karty rękopisu588v; 589v Дата акта / Data aktu1595-02-? Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 662 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 662 SML VI: 662 Лица, роли и должностиМатеуш Бориминский — получатель права Лев Сапега — уступающий право Богдана Мелешковна — совместный получатель Томас Рудомина — покойное лицо; прежний держатель Сигизмунд III — выдавший документ Ярош Волович — писарь ГеографияСудаты — владение Довгелишская — юрисдикция владения Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияПод записанной в Кракове датой «30 февраля 1595» Сигизмунд III жалует своему секретарю Матеушу Бориминскому (Бурминскому в реестре) и его жене Богдане Мелешковне пожизненно войтовство Судаты от Довгелишской державы. Канцлер Лев Сапега, которому король позволил выкупить эту державу со всеми войтовствами, волостями и сёлами у потомков умершего Томаса Рудомины и держать её до своей смерти, добровольно уступил секретарю своё право на Судаты и просил подтверждения обоим супругам, рекомендуя его службы. Войтовство описано как 40 волок с перечислением отдельных сёл и застенков; названы также корчма над Судатой на дороге из Довгелишек в Вильно с двумя волоками, боры, леса, пуща, река Жеймяна и другие речки, озёра, пашни и заросшие земли, сенокосы, оседлые подданные, их чинши и все прежние и нынешние доходы. Супруги вправе держать и использовать их до своих жизней без платежей, повинностей и отчётности королю и казне. Указаны королевская подпись, печать и запись Яроша Воловича. Источниковое тридцатое февраля не превращено в действительную календарную дату. Wersja polska · nr 654Osoby, role i urzędyMateusz Borymiński — odbiorca prawa Lew Sapieha — ustępujący prawo Bogdana Meleszkówna — współodbiorca Tomasz Rudomina — osoba zmarła; poprzedni posiadacz Zygmunt III — wystawca Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaSudaty — dobra Dowgieliska — jurysdykcja dóbr Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiPod zapisaną w Krakowie datą „30 lutego 1595” Zygmunt III nadaje swemu sekretarzowi Mateuszowi Borymińskiemu (Burmińskiemu w rejestrze) i jego żonie Bogdanie Meleszkównie dożywotnio wójtostwo Sudaty od dzierżawy dowgieliskiej. Kanclerz Lew Sapieha, któremu król pozwolił wykupić tę dzierżawę z wójtostwami, włościami i wsiami od potomków zmarłego Tomasza Rudominy i trzymać ją przez życie, dobrowolnie ustąpił sekretarzowi swego prawa do Sudat i prosił o potwierdzenie obojgu małżonkom, zalecając jego służby. Wójtostwo określono jako 40 włók, rozpisując poszczególne wsie i zaścianki, oraz wymieniając karczmę nad Sudatą przy gościńcu z Dowgieliszek do Wilna z dwiema włókami, bory, lasy, puszczę, rzekę Żejmianę i inne rzeczki, jeziora, grunty orne i zarosłe, sianożęcia, osiadłych poddanych, ich czynsze i wszystkie dawne oraz obecne pożytki. Małżonkowie mają je trzymać i użytkować do swych żywotów, bez płatności, powinności i rachunków wobec króla i skarbu. List zawiera wzmiankę o podpisie królewskim i pieczęci oraz zapis Jarosza Wołłowicza. Źródłowego trzydziestego dnia lutego nie sprowadzono do prawidłowej daty kalendarzowej. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1241Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1242Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1243РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035L2SML VI: 0250L2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 655. Освобождение Каменца от подводных денегЛисты рукописи / Karty rękopisu589v; 590r Дата акта / Data aktu1595-03-10 Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 663 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 663 SML VI: 663 Лица, роли и должностиСигизмунд III — выдавший документ Дмитрий Халецкий — писарь ГеографияКаменецкая — упомянутое место Краков — место выдачи акта Беловежа — упомянутое место Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 10 марта 1595 Сигизмунд III по челобитью каменецких мещан навечно освобождает их, детей и потомство от подводных денег, платившихся в казну в размере 10 коп литовских грошей. Постоянная выдача подвод королевским послам, гонцам и коморникам причиняла убытки и довела мещан до бедности; тяжесть легла на них, поскольку подданные Каменецкой волости уклонялись от общей повинности. Отменён денежный платёж: город по-прежнему обязан давать подводы королевским посланцам по уставу, как другие города, а также в потребном количестве в Беловежу, когда король будет там с двором на охоте; сверх этого ничего больше с мещан требовать нельзя. Указаны королевская подпись, печать и запись Дмитрия Халецкого, земского подскарбия и писаря Великого княжества Литовского. Отождествление города с конкретным современным населённым пунктом не навязано. Wersja polska · nr 655Osoby, role i urzędyZygmunt III — wystawca Dymitr Chalecki — pisarz GeografiaKamieniecka — miejsce wspomniane Kraków — miejsce wystawienia aktu Białowieża — miejsce wspomniane Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 10 marca 1595 Zygmunt III, na prośbę mieszczan kamienieckich, uwalnia ich, ich dzieci i potomstwo na wieczne czasy od pieniędzy podwodnych, płaconych do skarbu w wysokości 10 kop groszy litewskich. Mieszczanie wskutek ustawicznego dostarczania podwód posłom, gońcom i komornikom królewskim ponosili straty i popadli w ubóstwo; ciężar spoczywał na nich, ponieważ poddani włości kamienieckiej uchylali się od wspólnego obowiązku. Zwolnienie obejmuje świadczenie pieniężne: miasto nadal ma dawać podwody posłańcom według ustawy królewskiej, jak inne miasta, oraz w potrzebnej liczbie do Białowieży, gdy król będzie tam przebywał z dworem na łowach; ponad to niczego więcej nie wolno na mieszczanach wymagać. List wystawiono z podpisem królewskim i pieczęcią; zapis podaje Dymitra Chaleckiego, podskarbiego ziemskiego i pisarza Wielkiego Księstwa Litewskiego. Nie narzucono identyfikacji miasta z konkretną współczesną miejscowością. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1243Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1244РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035L2SML VI: 0250L2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 656. Подтверждение брестских земель Адаму ПашкевичуЛисты рукописи / Karty rękopisu590r; 590v Дата акта / Data aktu1595-03-10 Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 664 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 664 SML VI: 664 Лица, роли и должностиАдам Пашкевич — получатель права Сигизмунд III — выдавший документ Шимон Янович — представитель Ярош Волович — писарь ГеографияБрест — территория, названная при владении Лядская — упомянутое место [?] — владение Краков — место выдачи акта Речица — упомянутое место Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове на вальном сейме 10 марта 1595 Сигизмунд III подтверждает брестскому мещанину Адаму Пашкевичу участок городского бора и сеножать, пожалованные бурмистрами и райцами Бреста на городском платеже и повинностях. Два городских листа с печатью предъявил от его имени брестский часовщик и оружейник Шимон Янович. Первый давал 10 моргов неразработанной земли, десятый участок от границы королевского села Речицы, между участками Яна Гавриловича и Карпа Чарнушича[?]; второй — сеножать, в рукописи названную Каручинской[?], в Лядском лесу, описанную через соседние сеножати Мартина Олешковича и Григора Заровского[?], реку Буг, озеро Леское[?] и Шумовский[?] лес. Адам уже держит оба пожалования и вправе продолжать владение со всеми доходами, внося городской платёж и неся все городские повинности наравне с другими брестскими мещанами. Указаны королевская подпись, печать и запись Яроша Воловича. Отдельное примечание RGADA сохраняет вариант названия сеножати «Karnizynowiczy»; написания и современные адреса не отождествлены принудительно. Wersja polska · nr 656Osoby, role i urzędyAdam Paszkiewicz — odbiorca prawa Zygmunt III — wystawca Szymon Janowicz — pełnomocnik Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaBrześć — obszar wymieniony przy dobrach Ladzka — miejsce wspomniane Karnizynowiczy [?] — dobra Kraków — miejsce wystawienia aktu Reczyca — miejsce wspomniane Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie na sejmie walnym 10 marca 1595 Zygmunt III potwierdza mieszczaninowi brzeskiemu Adamowi Paszkiewiczowi dział boru miejskiego i sianożęć, nadane mu na płacie i powinnościach miejskich przez burmistrzów i rajców Brześcia. Dwa opieczętowane listy miejskie przedłożył w jego imieniu brzeski zegarmistrz i płatnerz Szymon Janowicz. Pierwszy obejmował 10 morgów nierozrobionego gruntu, dziesiąty dział od ściany wsi królewskiej Reczycy, między działami Jana Hawryłowicza i Karpa Czarnuszycza[?]; drugi sianożęć nazwaną w rękopisie Karuczyńską[?], w lesie ladzkim, opisaną przez sąsiedztwo sianożęci Marcina Oleszkowicza i Hryhora Zarowskiego[?], rzekę Bug, jezioro Leskie[?] i las Szumowski[?]. Adam już trzyma oba nadania; potwierdzenie pozwala mu je nadal posiadać i pobierać wszystkie pożytki, z obowiązkiem płatu i wszelkiej powinności miejskiej tak jak inni mieszczanie brzescy. List wzmiankuje podpis królewski i pieczęć oraz zapis Jarosza Wołłowicza. Odrębna uwaga RGADA zachowuje wariant sianożęci „Karnizynowiczy”, bez narzucania zgodności pisowni lub współczesnych adresów. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1244Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1245РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035L2SML VI: 0250L2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone К началу темы / Początek wątku | | |
| Alexmet Модератор раздела
Сообщений: 1348
На сайте с 2018 г.
Рейтинг: 100 | Карточка № 657. Шесть волок в Браславе Исаку ДуровуЛисты рукописи / Karty rękopisu591r; 591v Дата акта / Data aktu1595-03-10 Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 665 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 665 SML VI: 665 Лица, роли и должностиИсак Дуров — получатель права Ян Скумин — уступающий право Сигизмунд III — выдавший документ Неназванная вдова Афанасия Дурова, мать Исака Дурова — мать, уступающая право Теодор Скумин — уступающий право Стефан Баторий — выдавший прежнее пожалование Ярош Волович — писарь ГеографияБраслав — территория, названная при владении Видуты — владение Невельский замок — упомянутое место Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове на вальном сейме 10 марта 1595 Сигизмунд III подтверждает Исаку Дурову пожизненное владение шестью волоками в селе Видуты Браславского староства со всеми доходами, без платежей королю и казне и без повинностей. Три волоки он получил от матери, московской вдовы Афанасия Дурова, которой Стефан Баторий прежде дал сёла в Невельской державе; после перехода Невельского замка к великому князю московскому она не хотела и не могла там оставаться и просила иного обеспечения. Теодор Скумин, тогда земский подскарбий, а теперь новогрудский воевода, уступил ей в Видутах одну оседлую и две пустые волоки, а она передала своё право сыну. Ещё три пустые волоки рядом уступил Исаку нынешний браславский староста Ян Скумин. Исак представил листы и просил пожизненного владения всеми шестью; Теодор Скумин, также гродненский и олитский староста, поддержал просьбу, рекомендуя его службы. Король объединённо утверждает оба основания владения на жизнь Исака; указаны королевская подпись, печать и запись Яроша Воловича. Wersja polska · nr 657Osoby, role i urzędyIsak Durow — odbiorca prawa Jan Skumin — cedent Zygmunt III — wystawca Afanasjewa Durowa, wdowa — matka ustępująca prawo Teodor Skumin — ustępujący prawo Stefan Batory — wystawca wcześniejszego nadania Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaBrasław — obszar wymieniony przy dobrach Widuty — dobra Zamek niewelski — miejsce wspomniane Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie na sejmie walnym 10 marca 1595 Zygmunt III potwierdza Isakowi Durowowi dożywotnie posiadanie sześciu włók we wsi Widuty w starostwie brasławskim, z wszelkimi pożytkami, bez opłat do króla i skarbu oraz bez powinności. Trzy włóki otrzymał on od matki, moskiewskiej wdowy po Afanasiju Durowie, która wcześniej miała od Stefana Batorego wsie w dzierżawie niewelskiej; po odejściu zamku niewelskiego do wielkiego księcia moskiewskiego nie chciała i nie mogła tam pozostać, prosząc o inne opatrzenie. Teodor Skumin, wówczas podskarbi ziemski, a obecnie wojewoda nowogródzki, odstąpił jej w Widutach jedną włókę osiadłą i dwie puste, a ona przeniosła swe prawo na syna. Dalsze trzy puste włóki obok tamtych odstąpił Isakowi obecny starosta brasławski Jan Skumin. Isak przedłożył listy i prosił o dożywocie na wszystkie sześć; Teodor Skumin, także starosta grodzieński i olicki, poparł prośbę, zalecając jego służby. Król zatwierdza oba tytuły łącznie na życie Isaka; list wzmiankuje podpis królewski, pieczęć i zapis Jarosza Wołłowicza. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1246Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1247РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035L2SML VI: 0250L2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 658. Городец в Минском повете Мельхиору КаменскомуЛисты рукописи / Karty rękopisu591v; 592r Дата акта / Data aktu1595-03-13 Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 666 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 666 SML VI: 666 Лица, роли и должностиМельхиор Каменский — получатель права Стефан Ловейко [?] — покойное лицо; прежний держатель Сигизмунд III — выдавший документ Ярош Волович — писарь Галшка Бескирская [?] — жена, совместная получательница пожалования ГеографияГородец — владение Минск — юрисдикция владения Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове на вальном сейме 13 марта 1595 Сигизмунд III жалует инстигатору Великого княжества Литовского Мальхеру Каменскому и его жене Галшке Бескирской[?] имение Городец в Минском повете до их жизней. Добра вернулись в королевское распоряжение после смерти мозырского войского и слуги литовской канцелярии Стефана Ловейки[?], державшего их пожизненно. Инстигатор просил пожалования; за него ходатайствовал канцлер Великого княжества, слонимский и ретовский староста, а король учитывает его усердные службы в королевских делах и делах Речи Посполитой. Переданы имение в прежнем и нынешнем объёме доходов, фольварк, оседлые подданные с повинностями, пустые земли, леса, боры, рощи, сенокосы, бортные деревья, озёра, пруды, мельницы, бобровые гоны, рыбные и птичьи ловы, медовая и денежная дань. Супруги вправе держать имение, пользоваться всеми доходами и умножать их по своей воле, без повинностей и отчётности королю и казне. Указаны королевская подпись, печать и запись Яроша Воловича. Wersja polska · nr 658Osoby, role i urzędyMalcher Kamieński — odbiorca prawa Stefan Łowejko[?] — osoba zmarła; poprzedni posiadacz Zygmunt III — wystawca Jarosz Wołłowicz — pisarz Halszka Bieskirska[?] — żona, wspólna odbiorczyni nadania GeografiaHorodec — dobra Mińsk — jurysdykcja dóbr Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie na sejmie walnym 13 marca 1595 Zygmunt III nadaje instygatorowi Wielkiego Księstwa Litewskiego Malcherowi Kamieńskiemu i jego żonie Halszce Bieskirskiej[?] majątek Horodec w powiecie mińskim do ich żywotów. Dobra wróciły do dyspozycji królewskiej po śmierci Stefana Łowejki[?], wojskiego mozyrskiego i sługi kancelarii litewskiej, który trzymał je dożywotnio. Instygator prosił o nadanie; poparł go kanclerz Wielkiego Księstwa, starosta słonimski i retowski, a król uwzględnia jego pilne służby w sprawach królewskich i Rzeczypospolitej. Nadanie obejmuje majątek w dawnym i obecnym zakresie pożytków: folwark, osiadłych poddanych z powinnościami, grunty puste, lasy, bory, gaje, sianożęcia, drzewa bartne, jeziora, stawy, młyny, gony bobrowe, połowy ryb i ptactwa oraz dań miodową i pieniężną. Małżonkowie mają go trzymać, korzystać ze wszystkich dochodów i pomnażać je według swej woli, nie będąc obowiązani do powinności ani rachunków wobec króla i skarbu. List zawiera wzmiankę o podpisie królewskim i pieczęci oraz zapis Jarosza Wołłowicza. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1247Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1248РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035L2SML VI: 0250L2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 659. Местечко и торги в Поболове Петру ЗенкевичуЛисты рукописи / Karty rękopisu592v; 593r Дата акта / Data aktu1595-03-14 Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 667 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 667 SML VI: 667 Лица, роли и должностиПётр Зенкевич — получатель права Сигизмунд III — выдавший документ Ярош Волович — писарь ГеографияПоболово — владение Речица — юрисдикция владения Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове на вальном сейме 14 марта 1595 Сигизмунд III разрешает речицкому земскому судье Петру Зенкевичу восстановить местечко и вновь поселить людей в его собственном имении Поболове Речицкого повета. По изложенной королю просьбе, местечко существовало прежде, но было опустошено и разорено пограничным неприятелем и казаками. Король удовлетворяет прошение владельца, назначает один торг каждую неделю в воскресенье и разрешает приезжим продавать там любые товары. Зенкевич вправе брать торговое по обычаю других шляхетских местечек и умножать доходы своей собственности согласно общему праву, с условием, чтобы местечко не причиняло ущерба другим королевским городам и местечкам. Указаны королевская подпись, печать и запись Яроша Воловича. Wersja polska · nr 659Osoby, role i urzędyPiotr Zienkiewicz — odbiorca prawa Zygmunt III — wystawca Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaPobołowo — dobra Rzeczyca — jurysdykcja dóbr Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie na sejmie walnym 14 marca 1595 Zygmunt III pozwala sędziemu ziemskiemu rzeczyckiemu Piotrowi Zienkiewiczowi odbudować i ponownie osadzić ludźmi miasteczko w jego własnym majątku Pobołów w powiecie rzeczyckim. Według przedstawionej królowi relacji istniało ono dawniej, lecz zostało spustoszone i obrócone wniwecz przez nieprzyjaciela pogranicznego i kozaków. Król uwzględnia prośbę właściciela, nadaje jeden targ co tydzień w niedzielę i pozwala przyjezdnym sprzedawać tam wszelkie towary. Zienkiewicz może pobierać targowe według zwyczaju innych miasteczek szlacheckich i pomnażać pożytki swej własności zgodnie z prawem pospolitym, pod warunkiem że miasteczko nie będzie szkodzić innym miastom i miasteczkom królewskim. List opatrzono wzmianką o podpisie królewskim i pieczęci; zapisał go Jarosz Wołłowicz. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1249Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1250РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2SML VI: 0250L2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 660. Курклевские владения Криштофу ЛьвовичуЛисты рукописи / Karty rękopisu593r; 593v Дата акта / Data aktu1595-03-13 Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 668 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 668 SML VI: 668 Лица, роли и должностиКриштофу Львович — получатель права Станислав Скоп — покойное лицо; прежний держатель Лев Сапега — ходатай Сигизмунд III — выдавший документ Сигизмунд Август — выдавший прежнее пожалование Ян Скоп [?] — прежний держатель Станислав — прежний держатель Тобияш Скоп — прежний держатель Ярош Волович — писарь ГеографияКурклевские — юрисдикция владения Рымятовщина — владение Монятовщина — владение [?] — владение Вилькомир — упомянутое место Олоты — владение Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове на вальном сейме 13 марта 1595 Сигизмунд III по ходатайству литовского канцлера Льва Сапеги жалует многолетнему слуге канцелярии Криштофу Львовичу пожизненное владение перечисленными землями в Курклевской волости Вилькомирского повета вместе с построенным там дворцом и мельницей, названным в акте Олотами. Сигизмунд Август некогда пожаловал их пожизненно Станиславу Скопу; по изложению акта, после его смерти ими без права владеют потомки Ян[?], Станислав и Тобиаш Скопы. В перечне названы Рымятовщина и Монятовщина; остальные формы названий остаются неуверенными. Пожалование включает дворец, пруд, земли, сенокосы, пущу, леса, реки и все прежние и нынешние доходы. Львович вправе держать их и пользоваться ими до конца жизни без платежей и повинностей королю и казне. Указаны королевская подпись, печать и запись Яроша Воловича. Wersja polska · nr 660Osoby, role i urzędyKrzysztof Lwowicz — odbiorca prawa Stanisław Skop — osoba zmarła; poprzedni posiadacz Lew Sapieha — osoba wstawiająca się Zygmunt III — wystawca Zygmunt August — wystawca wcześniejszego nadania Jan Skop[?] — poprzedni posiadacz Stanisław Skop — poprzedni posiadacz Tobiasz Skop — poprzedni posiadacz Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaKurklewskie — jurysdykcja dóbr Rymjatowszczyzna — dobra Moniatowszczyzna — dobra Zbitowszczyzna [?] — dobra Wiłkomierz — miejsce wspomniane Oloty — dobra Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie na sejmie walnym 13 marca 1595 Zygmunt III, na prośbę kanclerza litewskiego Lwa Sapiehy, nadaje długoletniemu słudze kancelarii Krzysztofowi Lwowiczowi dożywotnio wymienione ziemie w wołości kurklewskiej powiatu wiłkomierskiego wraz ze zbudowanym tam dworcem i młynem, nazwanym w akcie Olotami. Zygmunt August nadał je niegdyś dożywotnio Stanisławowi Skopowi; według relacji aktu po jego śmierci trzymają je bez prawa jego potomkowie, Jan[?], Stanisław i Tobiasz Skopowie. Wśród nazw ziem występują Rymjatowszczyzna i Monjatowszczyzna; pozostałe formy spisu pozostają niepewne. Nadanie obejmuje dworzec, staw, grunty, sianożęcia, puszczę, lasy, rzeki i wszelkie dawne oraz obecne pożytki. Lwowicz może je trzymać i użytkować do końca życia, bez opłat i powinności wobec króla i skarbu. List wymienia podpis królewski, pieczęć i Jarosza Wołłowicza. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1250Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1251РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2SML VI: 0250L2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 661. Застенок Ясенец Яну ЛовейкеЛисты рукописи / Karty rękopisu593v; 594r Дата акта / Data aktu1595-03-13 Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 669 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 669 SML VI: 669 Лица, роли и должностиЯн Ловейко — получатель права Иван Чижевич — участник обмена Сигизмунд III — выдавший документ Матвей Война — писарь ГеографияЯсенец — владение Седельниковичи — упомянутое место Мозырь — юрисдикция владения Река Припять — упомянутое место Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 13 марта 1595 Сигизмунд III подтверждает обмен, совершённый мозырским поветовым маршалком и королевским секретарём Яном Ловейкой с земянином Иваном Чижевичем. Ловейко, владевший Седельниковичами Мозырского повета на вечном праве, получил прилегающий застенок Ясенец на Припяти в обмен на определённые земли своего имения, описанные в меновом листе; Чижевич ранее купил застенок у других земян также на вечном праве. Ловейко представил королю меновой лист Чижевича с его печатью и подписью, а также подписями других добрых людей, и просил подтвердить сделку привилеем. Король утверждает обмен согласно этому листу: Ловейко, его жена, дети и потомки вправе вечно держать Ясенец со всем, пользоваться им и распоряжаться по своей воле. Указаны королевская подпись, печать и писарь Матей Война. Wersja polska · nr 661Osoby, role i urzędyJan Łowejko — odbiorca prawa Iwan Czyżewicz — uczestnik zamiany Zygmunt III — wystawca Maciej Wojna — pisarz GeografiaJaseniec — dobra Siedelnikowicze — miejsce wspomniane Mozyrz — jurysdykcja dóbr Rzeka Prypeć — miejsce wspomniane Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 13 marca 1595 Zygmunt III potwierdza zamianę dokonaną przez marszałka powiatu mozyrskiego i sekretarza królewskiego Jana Łowejkę z ziemianinem Iwanem Czyżewiczem. Łowejko, posiadający dziedzicznie Siedelnikowicze w powiecie mozyrskim, uzyskał przyległy do nich zastęnek Jaseniec nad Prypecią w zamian za określone grunty swego majątku, opisane w dokumencie zamiany; Czyżewicz nabył wcześniej ten zastęnek od innych ziemian prawem wieczystym. Łowejko przedłożył królowi list zamienny Czyżewicza z jego pieczęcią i podpisem oraz podpisami innych ludzi dobrych i prosił o przywilej potwierdzający. Król zatwierdza zamianę zgodnie z tym listem: Łowejko, jego żona, dzieci i potomkowie mogą wieczyście trzymać i użytkować Jaseniec ze wszystkim oraz rozporządzać nim według swej woli. List wymienia podpis królewski, pieczęć i pisarza Macieja Wojnę. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1251Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1252РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2SML VI: 0250R2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone К началу темы / Początek wątku | | |
| Alexmet Модератор раздела
Сообщений: 1348
На сайте с 2018 г.
Рейтинг: 100 | Карточка № 662. Пожизненная Худобовщина Яну Агишевичу Ширенскому и женеЛисты рукописи / Karty rękopisu594r; 594v; 595r Дата акта / Data aktu1595-03-14 Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 670 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 670 SML VI: 670 Лица, роли и должностиЯн Агишевич Ширенский — получатель права Зохадли Миколаевна Рудик [?] — совместный получатель Акгиш, татарин — покойный отец Сигизмунд III — выдавший документ Худоба — прежний держатель Ярош Волович — писарь ГеографияХудобовщина — владение Слоним — юрисдикция владения Худобовщина, также Устье — владение Новогрудское воеводство — упомянутое место Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове на вальном сейме 14 марта 1595 Сигизмунд III жалует татарину Новогрудского воеводства Яну Агишевичу Ширенскому и его жене, записанной как Зохадли[?] Миколаевна Рудик[?], дворец Худобовщину, иначе Устье, в Слонимском повете, вакантный после татарина Худобы. Некоторые паны литовской рады поддержали просьбу Яна, сообщив о заслугах его покойного отца Агиша, ротмистра, верно служившего прежним королям и Речи Посполитой с затратой здоровья и имущества, без надлежащей награды; пожалованием король желает побудить сына к дальнейшей службе. Переданы строения, подданные, пустые земли, леса, рощи, сенокосы, речки и все прежние и нынешние доходы. Ян и его жена, а после смерти одного из них переживший супруг, вправе пожизненно держать дворец и пользоваться доходами без повинностей королю и казне. Указаны королевская подпись, печать и запись Яроша Воловича. Wersja polska · nr 662Osoby, role i urzędyJan Agiszewicz Szyreński — odbiorca prawa Zochadli[?] Mikołajówna Rudik[?] — współodbiorca Agisz — zmarły ojciec Zygmunt III — wystawca Chudoba — poprzedni posiadacz Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaChudobowszczyna — dobra Słonim — jurysdykcja dóbr Chudobowszczyzna, zwana Uściem — dobra Województwo nowogródzkie — miejsce wspomniane Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie na sejmie walnym 14 marca 1595 Zygmunt III nadaje Tatarowi z województwa nowogródzkiego Janowi Agiszewiczowi Szyreńskiemu i jego żonie, zapisanej jako Zochadli[?] Mikołajówna Rudik[?], dworzec Chudobowszczyznę, zwany też Uściem, w powiecie słonimskim, wakujący po Tatarze Chudobie. Za prośbą Jana wstawili się niektórzy panowie rady litewskiej, powołując się na zasługi jego zmarłego ojca Agisza, rotmistrza wiernie służącego poprzednim królom i Rzeczypospolitej kosztem zdrowia i majątku, bez odpowiedniej nagrody; król chce tym zachęcić syna do dalszej służby. Nadanie obejmuje budynki, poddanych, puste grunty, lasy, gaje, sianożęcia, rzeczki i wszystkie dawne oraz obecne pożytki. Jan i jego żona, a po śmierci jednego z nich dłużej żyjący małżonek, mają trzymać dworzec i korzystać z jego dochodów dożywotnio, bez powinności wobec króla i skarbu. List wymienia podpis królewski, pieczęć i Jarosza Wołłowicza. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1252Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1253Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1254РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2SML VI: 0250R2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 663. Слонимский застенок Ивану Мелешко и женеЛисты рукописи / Karty rękopisu595r; 595v Дата акта / Data aktu1595-03-14 Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 671 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 671 SML VI: 671 Лица, роли и должностиИван Мелешко — получатель права Лев Сапега — выдавший пожалование Ганна Фуровна — совместный получатель Сигизмунд III — выдавший документ Абрам Мелешко — прежний держатель Ярош Волович — писарь ГеографияВерхъярутичский [?] — владение Слоним — юрисдикция владения Мозырь — территория должности Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 14 марта 1595 Сигизмунд III утверждает мозырскому подкоморию Ивану Мелешке и его жене Ганне Фуровне пожизненное владение пустым застенком Верхъярутичским[?] Слонимского староства, в котором шесть волок земли. Мелешко представил лист литовского канцлера, слонимского и ретовского старосты Льва Сапеги, уступившего ему своё пожизненное право и передавшего земли во владение; подкоморий уже держал их и просил подтвердить пожалование обоим супругам. Прежде застенок держал королевский маршалок Абрам Мелешко, плативший в казну чинш по установлению ревизоров. Сапега поддержал просьбу, рекомендуя верные службы подкомория королю и Речи Посполитой. Король жалует супругам застенок со всем принадлежащим к нему и всеми доходами до их жизней, без платежей и отчётности королю, казне или слонимским старостам. Указаны королевская подпись, печать и запись Яроша Воловича. Wersja polska · nr 663Osoby, role i urzędyIwan Mieleszko — odbiorca prawa Lew Sapieha — nadający Hanna Furówna — współodbiorca Zygmunt III — wystawca Abram Mieleszko — poprzedni posiadacz Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaWierchjarutycki [?] — dobra Słonim — jurysdykcja dóbr Mozyrz — obszar urzędu Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 14 marca 1595 Zygmunt III zatwierdza podkomorzemu mozyrskiemu Iwanowi Mieleszce i jego żonie Hannie Furównie dożywotnie trzymanie pustego zastęnku Wierchjarutyckiego[?] w starostwie słonimskim, obejmującego sześć włók gruntu. Mieleszko przedłożył list kanclerza litewskiego i starosty słonimskiego oraz retowskiego Lwa Sapiehy, który ustąpił mu swe prawo dożywotnie i przekazał dobra w posiadanie; podkomorzy już je trzymał i prosił o potwierdzenie dla obojga małżonków. Ziemię poprzednio dzierżył marszałek królewski Abram Mieleszko, płacąc skarbowi czynsz według ustanowienia rewizorów. Sapieha poparł prośbę, zalecając wierne służby podkomorzego królowi i Rzeczypospolitej. Król nadaje małżonkom zastęnek ze wszystkim, co do niego należy, i wszystkimi dochodami do ich żywotów, bez opłat i rachunków wobec króla, skarbu ani starostów słonimskich. List wymienia podpis królewski, pieczęć i Jarosza Wołłowicza. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1254Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1255РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2SML VI: 0250R2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 664. Пожизненные усвятские владения Семёну Рубцу и женеЛисты рукописи / Karty rękopisu595v Дата акта / Data aktu?-?-? Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 672 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 672 SML VI: 672 Лица, роли и должностиСемён Рубец — получатель права Неназванная жена — совместный получатель Сигизмунд III — выдавший документ Стефан — прежний государь ГеографияУсвятский — юрисдикция владения Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияСохранившееся начало листа Сигизмунда III и собственный заголовок № 672 относятся к пожизненному праву Семёна Рубца и его неназванной жены на определённые владения в Усвятском старостве. Начальная формула упоминает прежнее пожалование королевского предшественника Стефана, но обрывается до описания имущества и условий. Оба реестра подтверждают супругов, староство и пожизненный характер права; в RGADA рядом с рубрикой Rubiec имеется разночтение Kupca и замечание о неполноте привилея вследствие вырванного листа. Следующий сохранившийся текст представляет отдельное подтверждение магдебургского права Новогрудку, в реестрах вновь отмеченное № 672. Названия и размеры владений, повинности, точный объём прав супругов, собственные дата и место выдачи оборванного листа по этому фрагменту не устанавливаются; дата соседнего акта не перенесена. Wersja polska · nr 664Osoby, role i urzędySemen Rubiec — odbiorca prawa Nieznana żona Semena Rubca — współodbiorca Zygmunt III — wystawca Stefan — poprzedni władca GeografiaUświacki — jurysdykcja dóbr Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiZachowany początek listu Zygmunta III i nagłówek własny nr 672 dotyczą dożywocia Semena Rubca oraz jego nienazwanej żony na pewne dobra w starostwie uświackim. Arenga rozpoczyna wzmiankę o wcześniejszym nadaniu przez poprzednika króla, Stefana, lecz urywa się przed opisem dóbr i warunków. Oba rejestry potwierdzają beneficjentów, starostwo i dożywotni charakter prawa; RGADA zawiera obok rubryki Rubiec odmienne odczytanie Kupca i dopisek o niepełnym przywileju wskutek wyrwanej karty. Następny zachowany tekst dotyczy odrębnego potwierdzenia prawa magdeburskiego Nowogródkowi, oznaczonego w rejestrach ponownie numerem 672. Nazw dóbr, ich rozmiaru, świadczeń, dokładnego zakresu praw małżonków oraz własnej daty i miejsca wystawienia urwanego listu nie można ustalić z zachowanego fragmentu; daty sąsiedniego aktu nie przejęto. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1255РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2SML VI: 0250R2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 665. Подтверждение прав НовогрудкуЛисты рукописи / Karty rękopisu598r; 600r; 600v Дата акта / Data aktu1595-03-17 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 672 Даты документов и срокиУпомянутый документ: 1511-07-26 Упомянутый документ: 1562-01-22 Лица, роли и должностиСигизмунд III — выдавший документ Сигизмунд I — выдавший документ Сигизмунд Август — выдавший прежний документ Ярош Волович — писарь ГеографияНовогрудок — упомянутое место Краков — место выдачи акта Брест — упомянутое место Ломжа — упомянутое место Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове на вальном сейме 17 марта 1595 Сигизмунд III подтверждает Новогрудку магдебургское право и вольности, пожалованные Сигизмундом I в Бресте на сейме 26 июля 1511 и подтверждённые Сигизмундом Августом в Ломже 22 января 1562; оба прежних документа включены в текст. Привилей выводит горожан из суда замка и иных урядников в городскую юрисдикцию, предусматривает обращение к королю при неправосудии войта или бурмистров и делит судебные доходы: треть войту, две трети ратуше. Сохраняются доходы войта с корчмы и мясной лавки, субботняя поставка мяса замку, подводы королевскому гонцу по листу с сигнетом и при личном приезде короля, ежегодные 50 венгерских золотых в казну и названные общие налоги; от коляды и волочебного горожане освобождены. Чужим купцам предписаны оптовые меры с конфискацией за розничную торговлю; город получает доходы от торговых устройств, клеймения воска, ратушных лавок и мер. Разрешены заселение пустых земель, кроме замковой пашни, строительный лес и дрова из королевских владений в пределах трёх миль, кроме бортных деревьев, прежние пастбища и мельница без ущерба замковым мельницам; королевское мыто сохранено за государем. Шесть радцев и восемь присяжников составляются поровну из римского и греческого закона; ежегодно избираются два бурмистра, по одному каждого обряда. Сигизмунд III дополнительно даёт городской печати герб со святым Михаилом, мечом и весами, сохраняет силу актов с прежней печатью, прекращая её дальнейшее употребление. Писарская подпись Яроша Воловича; начало внешней рамки подтверждения в прочитанной части не сохранилось. Wersja polska · nr 665Daty dokumentów i terminyDokument wspomniany: 1511-07-26 Dokument wspomniany: 1562-01-22 Osoby, role i urzędyZygmunt III — wystawca Zygmunt I — wystawca dokumentu Zygmunt August — wystawca wcześniejszego dokumentu Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaNowogródek — miejsce wspomniane Kraków — miejsce wystawienia aktu Brześć — miejsce wspomniane Łomża — miejsce wspomniane Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie na sejmie walnym 17 marca 1595 Zygmunt III potwierdza Nowogródkowi prawo magdeburskie i wolności nadane przez Zygmunta I w Brześciu na sejmie 26 lipca 1511 oraz potwierdzone przez Zygmunta Augusta w Łomży 22 stycznia 1562; oba wcześniejsze dokumenty przytoczono. Przywilej reguluje sądownictwo miejskie zamiast podległości zamkowi i urzędnikom, odwołanie do króla od niesprawiedliwego wójta lub burmistrzów oraz podział opłat sądowych: trzeci grosz dla wójta, dwa dla ratusza. Utrzymuje dochody wójta z karczmy i jatki, obowiązek sobotniego mięsa dla zamku, podwody pod królewskiego gońca za listem z sygnetem i na przyjazd króla, coroczne 50 złotych węgierskich dla skarbu oraz wskazane podatki, przy zwolnieniu z kolędy i wołoczebnego. Obcych kupców ogranicza do hurtowych miar z konfiskatą za handel detaliczny; miastu służą dochody z urządzeń handlowych, znakowania wosku, ratuszowych kramów i miar. Dopuszcza osadzanie pustych gruntów z wyłączeniem orki zamkowej, drewno i opał z dóbr królewskich w promieniu trzech mil poza drzewami bartnymi, dawne pastwiska i młyn bez szkody dla młynów zamkowych; królewskie myto pozostaje zastrzeżone. Sześciu rajców i ośmiu przysiężników ma być po połowie obrządku rzymskiego i greckiego, corocznie wybiera się dwóch burmistrzów, po jednym z obu obrządków. Zygmunt III dodatkowo nadaje do pieczęci miejskiej św. Michała z mieczem i wagą, zachowuje moc spraw opieczętowanych dawną pieczęcią, lecz kończy jej dalsze używanie. Podpis pisarski Jarosza Wołłowicza; początek ramy potwierdzenia nie zachował się w odczytanej partii. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1256Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1257Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1258Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1259Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1260Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1261РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2SML VI: 0250R2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone К началу темы / Początek wątku | | |
| Alexmet Модератор раздела
Сообщений: 1348
На сайте с 2018 г.
Рейтинг: 100 | Карточка № 666. Утянское держание Андрею ТыковскомуЛисты рукописи / Karty rękopisu601r; 601v Дата акта / Data aktu1595-03-18 Нумерация источников / Numeracja źródełРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 673 РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 673 SML VI: 673 Лица, роли и должностиАндрей Тыковский — получатель права Магдалена Брамовская из Ломницы [?] — совместный получатель Григорий Остик [?] — покойный прежний муж Лев Сапега — ходатай Сигизмунд III — выдавший документ Стефан — выдавший прежний документ Ярош Волович — писарь ГеографияУтянская — владение Смоленск — территориальная принадлежность Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 18 марта 1595 Сигизмунд III даёт Андрею Тыковскому пожизненное право на Утянскую державу, сохраняя права его жены Магдалены Брамовской[?] из Ломницы. После смерти её прежнего мужа Григория Остика[?], смоленского воеводы, браславского старосты, довгелишского и утянского державцы, Стефан пожаловал ей эти владения королевского стола пожизненно в сумме 8000 коп литовских грошей; она продолжает спокойно ими владеть. Канцлер Лев Сапега поддержал просьбу Тыковского, рекомендуя его службы королю и Речи Посполитой в войнах Стефана против великого князя московского с риском для здоровья и имущества. Супруги, а после смерти одного переживший супруг, должны держать двор, местечко, фольварки, волость и сёла с доходами, без платежей в казну и отчётности. При их жизни король исключает выкуп; после смерти обоих владения не могут быть отняты у потомков или иного обладателя права на сумму, пока казна полностью не выплатит 8000 коп. Обеспечение суммы не означает безусловного наследственного пожалования владений. Указаны королевская подпись, печать и писарская подпись Яроша Воловича. Wersja polska · nr 666Osoby, role i urzędyAndrzej Tykowski — odbiorca prawa Magdalena Bramowska[?] z Łomnicy — współodbiorca Grzegorz Ościk[?] — zmarły poprzedni mąż Lew Sapieha — osoba wstawiająca się Zygmunt III — wystawca Stefan — wystawca wcześniejszego dokumentu Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaUciańska — dobra Smoleńsk — przynależność terytorialna Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 18 marca 1595 Zygmunt III przyznaje Andrzejowi Tykowskiemu dożywotnie prawo do dzierżawy uciańskiej, bez naruszenia praw jego żony Magdaleny Bramowskiej[?] z Łomnicy. Stefan po śmierci jej poprzedniego męża, Grzegorza Ościka[?], wojewody smoleńskiego, starosty brasławskiego i dzierżawcy dowgieliskiego oraz uciańskiego, nadał jej te dobra stołu królewskiego dożywotnio w sumie 8000 kop groszy litewskich; nadal spokojnie je trzyma. Kanclerz Lew Sapieha poparł prośbę Tykowskiego, zalecając jego służby królowi i Rzeczypospolitej w wojnach Stefana przeciw wielkiemu księciu moskiewskiemu z narażeniem zdrowia i majątku. Małżonkowie, a po wcześniejszej śmierci jednego pozostały przy życiu, mają trzymać dwór, miasteczko, folwarki, włość i wsie z dochodami, bez świadczeń dla skarbu i bez rachunków. Król wyklucza wykup za ich życia; po śmierci obojga dobra nie mogą być odebrane potomkom lub temu, komu będzie należała suma, zanim skarb nie zwróci w całości 8000 kop. Zabezpieczenie sumy nie oznacza bezwarunkowego dziedzicznego nadania dóbr. List z podpisem królewskim i pieczęcią podpisał pisarz Jarosz Wołłowicz. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1262Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1263РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2SML VI: 0250R2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 667. Довгелишское держание Яну Пацу и женеЛисты рукописи / Karty rękopisu602r; 602v; 603r Дата акта / Data aktu1595-03-18 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 674 SML VI: 674 Лица, роли и должностиЯн Пац — получатель права Лев Сапега — уступающий право Софья Вишневецкая — совместный получатель Томаш Рудомина — покойное лицо; держатель Матеуш Бориминский [?] — держатель Сигизмунд III — выдавший документ Магдалена Брамовская [?] — прежний держатель Андрей Тыковский — залогодатель Ярош Волович — писарь ГеографияДовгелишская — владение Волость Судаты — упомянутое место Краков — место выдачи акта Нагостинцу виленьском збраславля едучи — упомянутое место Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 18 марта 1595 Сигизмунд III с согласия и по ходатайству канцлера Льва Сапеги разрешает Яну Пацу, виленскому тиуну и каменецкому державце, и его жене, княжне Софье Вишневецкой, выкупить Довгелишскую державу у потомков умершего Томаша Рудомины и владеть ею пожизненно. Магдалена Брамовская[?], жена Андрея Тыковского, имела на этих владениях сумму и пожизненное право: вместе с мужем заложила их Рудомине, а своё пожизненное право с разрешения короля уступила Сапеге; канцлер затем передал полученные права Пацу. Пожалование охватывает двор, фольварки, местечко, волость, сёла, заселённые и пустые земли, угодья и доходы, кроме прежде пожалованной секретарю Матеушу Бориминскому[?] волости Судаты: 40 заселённых и пустых волок с застенками, корчмой на виленском тракте со стороны Браславля, судацкой пущей, озёрами, сенокосами и реками. Пац и жена могут собирать чинши и увеличивать доходы без платежей в казну и отчётности. После их смерти владения не должны быть отняты у потомков и возвращены в королевское распоряжение, пока казна полностью не возместит сумму, которую супруги заплатят потомкам Рудомины по залоговому листу; размер суммы здесь не назван. Ранее отделённые от державы и пожалованные другим лицам земли после смерти этих держателей должны возвращаться к Довгелишкам, а Пац и жена пользоваться ими на том же пожизненном праве. Указаны королевская подпись, печать и писарская подпись Яроша Воловича. Wersja polska · nr 667Osoby, role i urzędyJan Pac — odbiorca prawa Lew Sapieha — ustępujący prawo Zofia Wiśniowiecka — współodbiorca Tomasz Rudomina — osoba zmarła; posiadacz Mateusz Borimiński[?] — posiadacz Zygmunt III — wystawca Magdalena Bramowska[?] — poprzedni posiadacz Andrzej Tykowski — zastawca Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaDowgieliska — dobra Włość Sudaty — miejsce wspomniane Kraków — miejsce wystawienia aktu Gościniec wileński, jadąc z Brasławia — miejsce wspomniane Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 18 marca 1595 Zygmunt III, za zgodą i na prośbę kanclerza Lwa Sapiehy, pozwala Janowi Pacowi, ciwunowi wileńskiemu i dzierżawcy kamienieckiemu, oraz jego żonie, księżnej Zofii Wiśniowieckiej, wykupić dzierżawę dowgieliską od potomków zmarłego Tomasza Rudominy i trzymać ją dożywotnio. Magdalena Bramowska[?], żona Andrzeja Tykowskiego, miała na tych dobrach sumę i dożywocie: wraz z mężem zastawiła je Rudominie, a swoje dożywocie za zgodą króla odstąpiła Sapieże; kanclerz następnie przekazał Pacowi otrzymane prawa. Nadanie obejmuje dwór, folwarki, miasteczko, włość, wsie, grunty osiadłe i puste oraz użytki i dochody, z wyjątkiem wcześniej nadanej sekretarzowi Mateuszowi Borimińskiemu[?] włości Sudaty: 40 włók osiadłych i pustych z zaściankami, karczmą na gościńcu wileńskim od Brasławia, puszczą sudacką, jeziorami, łąkami i rzekami. Pac i żona mogą pobierać czynsze i powiększać pożytki bez świadczeń dla skarbu i bez rachunków. Po ich śmierci dobra nie mają być odebrane potomkom i wrócić do dyspozycji królewskiej, zanim skarb nie zwróci całej sumy, którą małżonkowie zapłacą potomkom Rudominy według listu zastawnego; wysokości sumy tu nie podano. Dobra wcześniej odłączone od dzierżawy i nadane innym osobom mają po śmierci tych posiadaczy wracać do Dowgieliszek, a Pac i jego żona korzystać z nich tym samym prawem dożywotnim. List z podpisem królewskim i pieczęcią podpisał pisarz Jarosz Wołłowicz. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1264Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1265Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1266РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2SML VI: 0250R2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 668. Магдебургское право Несвижу Николая Криштофа РадзивиллаЛисты рукописи / Karty rękopisu603r; 603v; 604r; 604v; 605r Дата акта / Data aktu1595-03-18 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 675 SML VI: 675 Даты документов и срокиСобытие: 1586-06-26 Упомянутый документ: 1585-?-? Упомянутый документ: 1588-?-? Лица, роли и должностиСигизмунд III — выдавший документ Стефан — выдавший прежний документ Миколай Криштоф Радзивилл — получатель Ярош Волович — писарь ГеографияНесвижский — владение Троки — территориальная принадлежность Новогрудский повет — территориальная принадлежность Вильна — упомянутое место Олыка — упомянутое место Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияНа сейме в Кракове 18 марта 1595 Сигизмунд III приказывает должностным лицам и всем сословиям соблюдать права старого и нового Несвижа, наследственного города Николая Криштофа Радзивилла, трокского воеводы и князя на Олыке и Несвиже. Напоминаются пожалование Стефана 1585 года, собственное подтверждение на коронационном сейме 1588 года и укрепление этих прав конституцией нынешнего сейма с согласия сословий Короны и Великого княжества Литовского. Город в Новогрудском повете получил магдебургское право по образцу главных коронных городов и Вильны, с апелляцией исключительно к владельцу, а после его смерти к потомкам, держащим Несвижский замок; также вечный герб с половиной чёрного орла и десятью линиями, изогнутыми вверху. Установлены вторничный торг и две четырнадцатидневные ярмарки по новому римскому календарю: от Свёнток и от недели перед Рождеством, со свободной торговлей местными и привозными товарами без мыта и пошлины на ярмарках. Для заселения города, ввиду затрат Радзивилла на застройку и коллегиум, мещане старого и нового Несвижа получили широкое освобождение от существующих и будущих мыт, пошлин, мостовых, гребельных и иных сборов в Великом княжестве, на таможнях и в королевских, духовных и светских владениях, при оптовой и розничной торговле, шинковании и перевозке сушей и водой; не обязаны объявлять и записывать товары и не должны из-за этого подвергаться задержкам и вызовам в суд. Освобождение действует 50 последовательных лет от 26 июня 1586; затем несвижские мещане и купцы обязаны платить обычные мыта, как другие купцы королевских городов. Нынешний лист запрещает нарушать эти вольности под королевской немилостью и предусмотренными законом наказаниями; писарская подпись Яроша Воловича. Wersja polska · nr 668Daty dokumentów i terminyZdarzenie: 1586-06-26 Dokument wspomniany: 1585-?-? Dokument wspomniany: 1588-?-? Osoby, role i urzędyZygmunt III — wystawca Stefan — wystawca wcześniejszego dokumentu Mikołaj Krzysztof Radziwiłł — odbiorca Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaNieświeski — dobra Troki — przynależność terytorialna Powiat nowogródzki — przynależność terytorialna Wilno — miejsce wspomniane Ołyka — miejsce wspomniane Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiNa sejmie w Krakowie 18 marca 1595 Zygmunt III nakazuje urzędnikom i wszystkim stanom przestrzegać praw starego i nowego Nieświeża, dziedzicznego miasta Mikołaja Krzysztofa Radziwiłła, wojewody trockiego i księcia na Ołyce i Nieświeżu. Przypomina nadanie Stefana z 1585, własne potwierdzenie na sejmie koronacyjnym w 1588 oraz umocnienie tych praw konstytucją obecnego sejmu za zgodą stanów Korony i Wielkiego Księstwa Litewskiego. Miasto w powiecie nowogródzkim otrzymało prawo magdeburskie na wzór głównych miast koronnych i Wilna, z apelacją wyłącznie do dziedzica, a po jego śmierci do potomków trzymających zamek nieświeski; także wieczysty herb z połową czarnego orła i dziesięcioma liniami wygiętymi u góry. Ustanowiono wtorkowy targ oraz dwa czternastodniowe jarmarki według nowego kalendarza rzymskiego: od Świątek i od tygodnia przed Bożym Narodzeniem, z wolnym handlem wszelkimi towarami krajowymi i przywożonymi oraz bez myta i cła na jarmarkach. Dla zasiedlenia miasta, wobec nakładów Radziwiłła na zabudowę i kolegium, mieszczanie starego i nowego Nieświeża uzyskali szerokie zwolnienie od istniejących i przyszłych myt, ceł, opłat mostowych, grobelnych i innych poborów w Wielkim Księstwie, na komorach i w dobrach królewskich, duchownych oraz świeckich, przy handlu hurtowym, detalicznym, szynku i przewozie lądem oraz wodą; nie mają zgłaszać ani spisywać towarów ani doznawać z tego powodu zatrzymań i pozwów. Zwolnienie trwa 50 kolejnych lat od 26 czerwca 1586; po ich upływie mieszczanie i kupcy nieświescy mają płacić zwykłe myta jak inni kupcy miast królewskich. Obecny list zakazuje naruszania tych wolności pod królewską niełaską i karami przewidzianymi prawem; podpisał go pisarz Jarosz Wołłowicz. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1266Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1267Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1268Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1269Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1270РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2SML VI: 0250R2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone К началу темы / Początek wątku | | |
| Alexmet Модератор раздела
Сообщений: 1348
На сайте с 2018 г.
Рейтинг: 100 | Карточка № 669. Подтверждение давних лесных входов Тростеницкого имения Иеронима ХодкевичаЛисты рукописи / Karty rękopisu605v; 606r; 606v Дата акта / Data aktu1595-03-20 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 676 SML VI: 676 Даты документов и срокиСобытие: 1592-02-18 Упомянутый документ: 1592-02-20 Упомянутый документ: 1584-05-28 Лица, роли и должностиМиколай Нарушевич — адресат распоряжения Иероним Ходкевич — получатель права Пётр Веселовский — уполномоченный Ян Халецкий — уполномоченный Малхер Каменский — уполномоченный Филип Мафич [?] — лесничий Остафий Волович — опекун Сигизмунд III — выдавший документ Стефан — выдавший прежний документ Ярош Волович — писарь Савоня Демидович [?] — свидетель Васько Рудкович [?] — свидетель Андрей Жукович — свидетель ГеографияТростеницкий — владение Беловежская пуща — владение Брест — территориальная принадлежность Мстиславль — территориальная принадлежность Беловежское лесничество — владение Краков — место выдачи акта Перебылеи / Перебий / Перебиле — упомянутое место Щокоте / Щокотов — упомянутое место Цуприски [?] — упомянутое место Кустиц — упомянутое место Гродно — место выдачи акта Бельск — территориальная принадлежность Перштуны — территориальная принадлежность Новый Двор — территориальная принадлежность Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияНа сейме в Кракове 20 марта 1595 Сигизмунд III подтверждает Иерониму Ходкевичу, мстиславскому воеводе, и его потомкам давние входы из Тростеницкого имения Брестского повета в Беловежскую пущу на урочищах Перебылы[?] и Щокоты[?], для пользования озёрами, сенокосами, бортными деревьями, дровами и строевой древесиной. Вписан комиссарский лист Петра Веселовского, Яна Халецкого и Малхера Каменского от 20 февраля 1592, выданный в неуверенно читаемом месте «укойла»[?]. Комиссары прибыли в пущу 18 февраля 1592 для разграничения и прекращения споров лесничих и осочников; приняли показания подданных Ходкевича: Савоня Демидовича[?] из Цупрыск[?], Васька Рудковича[?] и Андрея Жуковича из Кустиц[?]. Предъявлен лист Стефана из Гродна от 28 мая 1584 к литовскому ловчему Николаю Нарушевичу и беловежскому лесничему Филиппу Мафичу[?], выданный по просьбе покойного Остафия Воловича, виленского каштеляна и опекуна Ходкевичей; упомянуто и подтверждение нынешнего короля. Лесничие и осочники обоих лесничеств согласованно признали давнее пользование от предков. Король сохраняет эти права на будущие времена и запрещает нынешним и будущим лесничим препятствовать их осуществлению. Речь об ограниченных правах пользования, а не собственности на всю пущу; Мстиславль относится к уряду получателя, имущество находится в Брестском повете. Писарская подпись Яроша Воловича. Wersja polska · nr 669Daty dokumentów i terminyZdarzenie: 1592-02-18 Dokument wspomniany: 1592-02-20 Dokument wspomniany: 1584-05-28 Osoby, role i urzędyMikołaj Naruszewicz — adresat polecenia Hieronim Chodkiewicz — odbiorca prawa Piotr Wesołowski — komisarz Jan Chalecki — komisarz Melchior Kamieński — komisarz Filip Maficz[?] — leśniczy Ostafi Wołłowicz — opiekun Zygmunt III — wystawca Stefan — wystawca wcześniejszego dokumentu Jarosz Wołłowicz — pisarz Sawon Demidowicz[?] — świadek Waśko Rudkowicz[?] — świadek Andrej Żukowicz — świadek GeografiaTrosteniecki — dobra Puszcza Białowieska — dobra Brześć — przynależność terytorialna Mścisław — przynależność terytorialna Leśnictwo białowieskie — dobra Kraków — miejsce wystawienia aktu Perebyły — miejsce wspomniane Szczokoty — miejsce wspomniane Cupryski [?] — miejsce wspomniane Kustyc — miejsce wspomniane Grodno — miejsce wystawienia aktu Bielsk — przynależność terytorialna Perstuny — przynależność terytorialna Nowy Dwór — przynależność terytorialna Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiNa sejmie w Krakowie 20 marca 1595 Zygmunt III potwierdza Hieronimowi Chodkiewiczowi, wojewodzie mścisławskiemu, i jego potomkom dawne wchody z dóbr trostenickich w powiecie brzeskim do puszczy białowieskiej, opisane na uroczyskach Perebyły[?] i Szczokoty[?], obejmujące jeziora, sianożęci, drzewa bartne, drewno opałowe i budulcowe. Do potwierdzenia wpisano list komisarski Piotra Wesołowskiego, Jana Chaleckiego i Malchera Kamieńskiego, wystawiony 20 lutego 1592 w niepewnie odczytanym miejscu „укойла”[?]. Komisarze, zjechawszy do puszczy 18 lutego 1592 dla ustalenia granic i uspokojenia sporów leśniczych oraz osoczników, przyjęli zeznania poddanych Chodkiewicza: Sawonia Demidowicza[?] z Cuprysk[?] oraz Waśka Rudkowicza[?] i Andrzeja Żukowicza z Kustyc[?]. Przedłożono również list Stefana z Grodna z 28 maja 1584 do Mikołaja Naruszewicza, łowczego litewskiego, i Filipa Maficza[?], leśniczego białowieskiego, wydany na prośbę zmarłego Ostafiego Wołłowicza, kasztelana wileńskiego i opiekuna Chodkiewiczów; wskazano też potwierdzenie obecnego króla. Leśniczowie i osocznicy obu leśnictw zgodnie uznali dawność wchodów po przodkach. Król utrzymuje te prawa na przyszłe czasy i zabrania obecnemu oraz przyszłym leśniczym przeszkadzać w ich wykonywaniu. Chodzi o ograniczone prawa użytkowania, nie o własność całej puszczy; Mścisław występuje w urzędzie odbiorcy, a położenie dóbr jest brzeskie. Podpis pisarski Jarosza Wołłowicza. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1271Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1272Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1273РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2SML VI: 0250R2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 670. До живота Малхеру Конарскому при сохранении права жены Татьяны Борисовны на Дудичи и дом в МстиславлеЛисты рукописи / Karty rękopisu607r; 607v Дата акта / Data aktu1595-03-20 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 677 SML VI: 677 Даты документов и срокиУпомянутый документ: 1589-?-? Лица, роли и должностиМалхер Конарский — получатель права Татьяна Борисовна — совместный получатель Сигизмунд III — выдавший документ Михаилова Толтечина [?] — прежнее обозначение по супругу или супруге Ярош Волович — писарь ГеографияДудичи — владение Мстиславль — территориальная принадлежность Мстиславль — территория, названная при владении Краков — место выдачи акта Колодези — упомянутое место Клементеевская (написание варьируется) — имение Прохировская — имение Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 20 марта 1595 Сигизмунд III даёт земянину Малхеру (Мельхиору) Конарскому пожизненное право на две службы земли в Дудичах Мстиславского воеводства, в месте «у колодезях»[?], и дом в Мстиславле, сохраняя прежнее пожизненное право его жены Татьяны Борисовны, ранее названной Михаиловой Толтечиной[?]. Именно ей ранее пожалованы службы, названные Клементеевской[?] и Прохировской[?], и дом; после брака с нею Конарский просит дать также ему собственное пожизненное право. За него ходатайствуют члены рады и урядники, указывая честные военные службы при предшественниках и нынешнем короле и необходимость его присутствия на пограничье. Супруги вправе владеть и пользоваться службами и домом со всеми людьми, землями, фольварком, пашней, бортными деревьями, лесами, борами, гаями, реками, сеножатями и прочими принадлежностями в их границах, умножая доходы до конца жизни и не исполняя с этих владений никаких повинностей королю и мстиславским старостам. Отдельной будущей военной обязанности, наследственности либо прямой оговорки о пережившем супруге текст не устанавливает. Прежнее пожалование жене отнесено к «году прошлому осмъдесят девятому»:1589 сохраняется отдельно от собственной даты 1595, противоречие слова «прошлом» не исправлено. Писарская подпись Яроша Воловича. Wersja polska · nr 670Daty dokumentów i terminyDokument wspomniany: 1589-?-? Osoby, role i urzędyMelchior Konarski — odbiorca prawa Tatiana Borysówna, żona Malchera Konarskiego — współodbiorca Zygmunt III — wystawca Michał Tolteczin[?] — wcześniejsze określenie przez małżonka lub małżonkę Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaDudicze — dobra Mścisław — przynależność terytorialna Mścisław — obszar wymieniony przy dobrach Kraków — miejsce wystawienia aktu Kołodzieże — miejsce wspomniane Klementiejewska (warianty pisowni) — majątek Prochirowska — majątek Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 20 marca 1595 Zygmunt III przyznaje ziemianinowi Malcherowi (Melchiorowi) Konarskiemu dożywotnie prawo do dwóch służb ziemi w Dudiczach w województwie mścisławskim, w miejscu określonym „у колодезях”[?], oraz domu w Mścisławiu, zachowując wcześniejsze dożywotnie prawo jego żony, Tatiany Borysówny, uprzednio nazwanej Michałową Tołteczyną[?]. Król przypomina, że to jej nadano te służby, zwane Klementiejewską[?] i Prochirowską[?], oraz dom; Konarski po zawarciu z nią małżeństwa prosi teraz o własne dożywocie na tych samych dobrach. Za prośbą wstawiają się członkowie rady i urzędnicy, zalecając jego uczciwe służby wojenne za poprzedników i obecnego monarchy; wskazano też potrzebę jego obecności na pograniczu. Małżonkowie mają dzierżyć i użytkować obie służby i dom ze wszystkimi ludźmi, gruntami, folwarkiem, rolą, drzewami bartnymi, lasami, borami, gajami, rzekami, sianożęciami i pozostałymi przynależnościami w ich granicach, pomnażając pożytki do końca życia i nie pełniąc z tych dóbr żadnych powinności królowi ani starostom mścisławskim. List nie ustanawia osobno dalszej służby wojennej ani wyraźnej klauzuli dziedziczenia lub przeżycia współmałżonka. Wspomniane wcześniejsze nadanie żonie określono jako dokonane „w roku przeszłym osiemdziesiątym dziewiątym”: rok 1589 pozostaje odrębny od daty własnej 1595, a niespójność zwrotu „przeszłym” zachowano. Podpis pisarski Jarosza Wołłowicza. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1274Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1276РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0035R2SML VI: 0250R2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 671. По две волоки гродненским поварамЛисты рукописи / Karty rękopisu607v; 609r; 609v Дата акта / Data aktu1595-03-20 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 678 SML VI: 678 Даты документов и срокиУпомянутый документ: 1580-02-01 Упомянутый документ: 1574-04-10 Лица, роли и должностиКурило Будилович [?] — получатель права Филип Матысович — получатель права Амброжей Гринкович Барен [?] — получатель права Стефан Пуцын Савош [?] — получатель права Бенедыкт Венцлавович [?] — получатель права Горностай Оузинович [?] — получатель права Ян Занушевич [?] — получатель права Матыс Нарович [?] — получатель права Стась Мясоед [?] — получатель права Станислав Ловцевич [?] — получатель права Гринько Ловцевич [?] — получатель права Ильяш Оскамитович [?] — получатель права Федор Оскамитович [?] — получатель права Бартош Матысович [?] — получатель права Щасный (отчество неуверенно) [?] — получатель права Ян Кошкель [?] — получатель права Амброжей Говенькович [?] — получатель права Стефан — выдавший прежний документ Генрик — выдавший прежний документ Венцлав Акгрипа — писарь Лаврин Война — адресат распоряжения Ходкевич (имя неуверенно) [?] — ходатай Сигизмунд III — выдавший документ Королева, тётка короля (имя не названо) — патрон Сигизмунд Август — лицо, при котором совершалась служба ГеографияКрасницкий — владение Гродно — территориальная принадлежность Красницкий двор — владение Остров — владение Ждановичи — владение Родеевичи — владение Веретей — упомянутое место Каменный Мост — владение Жиличи — владение Семереньки / Семеречнки — владение Краков — место выдачи акта Варшава — место выдачи акта Виленский — территория должности Жмудь — территория должности Ифлянская земля — территория должности Ковно — территория должности Тельши — территория должности Пинск — территория должности Орля — территория должности Квасов — территория должности Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 20 марта 1595 Зигмунт III подтверждает шести названным поварам волости красницкого двора Гродненского староства пожизненное владение двумя волоками каждому: Курилу Будиловичу[?], Филипу Матысовичу, Амброжею Гринковичу Барану[?], Стефану Пуцыну Савошу[?], Бенедикту Венцлавовичу[?] и Горностаю Оузиновичу[?]. Одни служат лично, другие через сыновей в королевской кухне и кухне королевы, тётки короля. В подтверждение включён лист Стефана, выданный в Варшаве 1 февраля 1580, с привилеем Генриха из Кракова от 10 апреля 1574 для семнадцати прежних поваров, ранее служивших Зигмунту Августу; этот прежний состав не равен шести получателям 1595 года. Две волоки на каждого свободны от чинша и прочих повинностей, кроме обычной поварской службы по приказу; пожизненное владение и освобождение сохраняются, даже если кухня не нуждается в службе. По прежнему привилею дополнительная земля сверх двух волок облагается обычным ежегодным чиншем и данями; четыре волоки Яна Кошкеля[?] и Амброжея Говеньковича[?] в Семереньках[?] передаются двору взамен четырёх пустых в Острове, по две каждому, с поручением исполнения Лаврину Войне. Все повара остаются в присуде и послушенстве держателей красницкого двора. Ходатайство Ходкевича, виленского каштеляна, относится к дарению Генриха, а писарская подпись Венцлава Агриппы — к листу Стефана. Варианты имён, старых селений и Красницкого/Криницкого сохранены отдельно от редакционной нормализации; соответствие внутреннему реестру пока не установлено. Wersja polska · nr 671Daty dokumentów i terminyDokument wspomniany: 1580-02-01 Dokument wspomniany: 1574-04-10 Osoby, role i urzędyKuryło Budiłowicz[?] — odbiorca prawa Filip Matysowicz — odbiorca prawa Ambroży Grynkowicz Baran[?] — odbiorca prawa Stefan Pucyn Sawosz[?] — odbiorca prawa Benedykt Wencławowicz[?] — odbiorca prawa Gornostaj Ouzinowicz[?] — odbiorca prawa Jan Zanuszewicz[?] — odbiorca prawa Matys Narowicz[?] — odbiorca prawa Staś Mięsojed[?] — odbiorca prawa Stanisław Łowcewicz[?] — odbiorca prawa Grynko Łowcewicz[?] — odbiorca prawa Iljasz Oskamitowicz[?] — odbiorca prawa Fedor Oskamitowicz[?] — odbiorca prawa Bartosz Matysowicz[?] — odbiorca prawa Szczęsny Wencławowicz[?] — odbiorca prawa Jan Koszkiel[?] — odbiorca prawa Ambroży Gowienkowicz[?] — odbiorca prawa Stefan — wystawca wcześniejszego dokumentu Henryk — wystawca wcześniejszego dokumentu Wencław Agryppa — pisarz Wawrzyniec Wojna — adresat polecenia Chodkiewicz (imię niepewne) [?] — osoba wstawiająca się Zygmunt III — wystawca Królowa, ciotka króla (bez imienia) — patron Zygmunt August — osoba, u której pełniono służbę GeografiaKraśnicki — dobra Grodno — przynależność terytorialna Dwór kraśnicki — dobra Ostrów — dobra Gdanowicze — dobra Radewicze — dobra Wereteja — miejsce wspomniane Kamienny Most — dobra Żylicze — dobra Siemierzeńki — dobra Kraków — miejsce wystawienia aktu Warszawa — miejsce wystawienia aktu Wileński — obszar urzędu Żmudź — obszar urzędu Ziemia inflancka — obszar urzędu Kowno — obszar urzędu Telsze — obszar urzędu Pińsk — obszar urzędu Orla — obszar urzędu Kwasów — obszar urzędu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiZygmunt III potwierdza w Krakowie 20 marca 1595 sześciu wymienionym kucharzom wołości dworu kraśnickiego w starostwie grodzieńskim prawo do dwóch włók każdemu: Kuryłowi Budiłowiczowi[?], Filipowi Matysowiczowi, Ambrożemu Grynkowiczowi Baranowi[?], Stefanowi Pucynowi Sawoszowi[?], Benedyktowi Wencławowiczowi[?] i Gornostajowi Ouzinowiczowi[?]; część służy osobiście, część przez synów w kuchni królewskiej i królowej-ciotki. Wpisano potwierdzenie Stefana z Warszawy z 1 lutego 1580, obejmujące przywilej Henryka z Krakowa z 10 kwietnia 1574 dla siedemnastu dawnych kucharzy, służących wcześniej Zygmuntowi Augustowi; dawnego wykazu nie należy utożsamiać z sześcioma obecnymi odbiorcami. Nadziały pozostają przy nich dożywotnio, wolne od czynszu i innych powinności poza zwykłą służbą kucharską na wezwanie, również gdy kuchnia nie potrzebuje ich pracy. Dawny przywilej zachowuje zwykły czynsz i daniny od ziemi ponad dwie włóki, a Janowi Koszkielowi[?] i Ambrożemu Gowienkowiczowi[?] zamienia cztery włóki łącznie w Siemierzeńkach[?] na cztery puste w Ostrowie, po dwie każdemu; wykonanie poleca Wawrzyńcowi Wojnie. Wszyscy kucharze pozostają w przysądzie i posłuszeństwie dzierżawców dworu kraśnickiego. Przytoczono wstawiennictwo Chodkiewicza, kasztelana wileńskiego, w dawnym nadaniu i podpis pisarski Wencława Agryppy pod listem Stefana; nie są to urzędy ani subskrypcja obecnego aktu. Warianty nazwisk, dawnych wsi i form Krasnicki/Krinicki pozostają w odczytach źródłowych; nie ustalono odpowiadającego wpisu rejestru wewnętrznego. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1276Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1277Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1278Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1279Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1280РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036L2SML VI: 0250R2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone К началу темы / Początek wątku | | |
| Alexmet Модератор раздела
Сообщений: 1348
На сайте с 2018 г.
Рейтинг: 100 | Карточка № 672. Прощение податных недоимок семье Станислава НарушевичаЛисты рукописи / Karty rękopisu610r; 610v; 611r Дата акта / Data aktu1595-03-11 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 679 SML VI: 679 Лица, роли и должностиНеназванная жена Станислава Нарушевича — получатель права Станислав Нарушевич — покойное лицо ГеографияСмоленск — территория должности Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияКраков, 11 марта 1595 г. Сигизмунд III по согласной просьбе сенаторов и земских послов обоих народов освобождает вдову, потомков и имения умершего смоленского каштеляна Станислава Нарушевича от всей суммы 74 970 польских злотых, 5 грошей и 16 денег, присуждённой депутатами по ретентам и остаткам податных сборов. Дело связано с конституцией сейма 1591 г. и депутатскими декретами 1592 г.; перечислены четыре расчёта за 1578–1580 и 1581–1583 гг., совместные с Лаврыном Войной, князем Лукашем Свирским и трокским воеводой Яном Глебовичем, а также назначение выплат воинам письмами к сборщикам; отдельные суммы и часть мелких денежных единиц [?]. Основанием милости служат общественные и военные расходы по приказам короля Стефана, включая московскую войну и оборону русских земель, и заслуги умершего. Не оспаривая силу депутатских декретов и добросовестность предшественника, король снимает всю присуждённую задолженность и запрещает казне взыскивать какую-либо её часть. Смоленск обозначает должность Нарушевича, а не местоположение пожалованного имения. Wersja polska · nr 672Osoby, role i urzędyNieznana żona Stanisława Naruszewicza — odbiorca prawa Stanisław Naruszewicz — osoba zmarła GeografiaSmoleńsk — obszar urzędu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie, 11 marca 1595 r., Zygmunt III, na zgodną prośbę senatorów i posłów obu narodów, uwalnia wdowę, potomków i majątki zmarłego Stanisława Naruszewicza, kasztelana smoleńskiego, od całej sumy 74 970 złotych polskich, 5 groszy i 16 pieniędzy zasądzonej przez deputatów z tytułu retent i reszt poborowych. Sprawa wynika z rozliczeń objętych konstytucją sejmu 1591 r. i dekretami deputackimi 1592 r.; obejmuje cztery rachunki za lata 1578–1580 i 1581–1583, prowadzone wspólnie z Ławrynem Wojną, kniaziem Łukaszem Świrskim i Janem Hlebowiczem, wojewodą trockim, a także zapłaty kierowane listami do poborców na rzecz żołnierzy; szczegółowe kwoty i część drobnych jednostek pieniężnych pozostają [?]. Uzasadnieniem łaski są wydatki publiczne i wojskowe czynione z polecenia Stefana, w tym na wojnę moskiewską i obronę ziem ruskich, oraz zasługi zmarłego. Król nie podważa mocy dekretów deputackich ani wiary poprzednika, lecz znosi całą należność i zakazuje skarbowi dochodzenia jakiejkolwiek jej części; Smoleńsk występuje jako określenie urzędu Naruszewicza, nie położenia nadawanego majątku. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1281Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1282Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1283РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036L2SML VI: 0250R2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 673. Согласие Петру Рыбскому на уступку Рудых БелокЛисты рукописи / Karty rękopisu612r Дата акта / Data aktu1595-03-20 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 680 SML VI: 680 Лица, роли и должностиПётр Рыбский — получатель права Князь Александр Вишневецкий — покойный прежний держатель Сигизмунд III — выдавший документ Ярош Волович — писарь ГеографияРудые Белки — владение Мозырь — территориальная принадлежность Минское воеводство — территориальная принадлежность Черкассы — территория должности Канев — территория должности Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 20 марта 1595 Зигмунт III разрешает своему дворянину Петру Рыбскому при жизни уступить любому лицу село Рудо Белки в Мозырском повете Минского воеводства вместе с обеспеченной на нём суммой, на том же праве. Ранее Рыбский получил село пожизненно после смерти князя Александра Вишневецкого, черкасского и каневского[?] старосты; в споре о передаче села потомки умершего доказали прежнюю королевскую запись суммы, перешедшей к ним по наследству. Рыбский должен выплатить им сумму, которую они законно докажут, и затем владеть селом с присёлками, людьми, населёнными и пустыми землями, застенками, моргами, выгонами, сенокосами, мельницами, лесами, дубравами, водами, медовой и денежной данью и прочими доходами. После его смерти король и преемники не вправе отобрать село, пока казна не возместит уплаченную сумму его потомкам или правопреемнику по записи. Пожизненное владение, обеспечение возврата и право уступки следует различать с неограниченной наследственной собственностью; размер суммы и конкретный приобретатель не названы. Писарская подпись Яроша Воловича. Оба систематических реестра сокращают содержание до согласия на уступку Рудых Белок; соответствие внутреннему реестру пока не установлено. Wersja polska · nr 673Osoby, role i urzędyPiotr Rybski — odbiorca prawa Aleksander Wiśniowiecki — zmarły poprzedni posiadacz Zygmunt III — wystawca Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaRude Bełki — dobra Mozyrz — przynależność terytorialna Województwo mińskie — przynależność terytorialna Czerkasy — obszar urzędu Kaniów — obszar urzędu Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 20 marca 1595 Zygmunt III pozwala dworzaninowi Piotrowi Rybskiemu ustąpić za życia dowolnej osobie wieś Rudo Bełki w powiecie mozyrskim województwa mińskiego wraz z zapisaną na niej sumą, na tym samym prawie, które sam otrzymał. Wieś nadano mu wcześniej dożywotnio po śmierci księcia Aleksandra Wiśniowieckiego, starosty czerkaskiego i kaniowskiego[?]; gdy Rybski pozwał potomków zmarłego o niewydanie dóbr, wykazali oni wcześniejszy zapis królewski sumy, którą po nim odziedziczyli. Rybski ma więc najpierw zapłacić im tyle, ile prawnie udowodnią, i dopiero objąć wieś z przysiółkami, ludźmi, gruntami osiadłymi i pustymi, zaściankami, morgami, wygonami, sianożęciami, młynami, lasami, dąbrowami, wodami, daniną miodową i pieniężną oraz innymi dochodami i przynależnościami. Po jego śmierci król i następcy nie mogą odebrać dóbr, dopóki skarb nie zwróci zapłaconej sumy jego potomkom lub osobie, na którą ją zapisze. Jest to dożywocie połączone z zabezpieczeniem zwrotu sumy i prawem cesji, a nie nieograniczona dziedziczna własność; kwoty ani nazwiska cesjonariusza nie podano. Podpis pisarski Jarosza Wołłowicza. Oba rejestry skracają rzecz do konsensu na ustąpienie Rudych Bełok; odpowiedniego wpisu wewnętrznego nie ustalono. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1284Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1285РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036L2SML VI: 0251L2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 674. Две пустовщины Миколаю Томашевичу РондевичуЛисты рукописи / Karty rękopisu612r; 612v Дата акта / Data aktu1595-03-20 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 681 SML VI: 681 Лица, роли и должностиМиколай Томашевич Рондевич — получатель права Неназванная жена — совместный получатель Сигизмунд III — выдавший документ Мальхе Ровочшемет Вое Бересков [?] — соседний владелец Лев Сапега — рекомендатель Матевона Писарь [?] — писарь Миколай Криштоф Радзивилл — уступающий право ГеографияВигинишки — владение Нарунишки — владение Келпев — упомянутое место Вилькомир — территориальная принадлежность Трокское воеводство — территориальная принадлежность Жмудское имение иезуитов — соседнее владение Слоним — территория должности Ретов — территория должности Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 20 марта 1595 Зигмунт III жалует заслуженному слуге Миколаю Томашевичу Рондевичу и его неназванной по имени жене две пустовщины Вигинишку[?] и Нарунишку[?] в Вилькомирском повете Троцкого воеводства, при селе с разнящимися чтениями Келпев/Певтев[?]. Основание — добровольная уступка прежнего пожизненного права Миколаем Криштофом Радивилом, троцким воеводой, и рекомендация служб получателя канцлером Львом Сапегой, слонимским и ретовским старостой. Границы проходят у земель имения отцов иезуитов с неуверенным определением «жмойдецкого»[?], собственных земель Рондевича, подданных неуверенно прочитанного соседа и вилькомирских шляхтичей-земян. Муж и жена держат обе пустовщины со всеми землями, озерцом, огородом и доходами, без исключений, до конца своих жизней, ничего не платя королю и казне и не исполняя никаких повинностей. Два живота относятся к супругам; отдельного наследственного права или условия пережития нет. Варианты названий собственного текста, RGADA и SML сохранены; имя писаря в подписи неуверенно («Матевона»[?]). Соответствие внутреннему реестру пока не установлено. Wersja polska · nr 674Osoby, role i urzędyMikołaj Tomaszewicz Rondiewicz — odbiorca prawa Żona Mikołaja Rondewicza (bez imienia) — współodbiorca Zygmunt III — wystawca Osoba Graniczna Malche Rowoczszemet[?] — sąsiedni posiadacz Lew Sapieha — rekomendujący Matewona[?], pisarz — pisarz Mikołaj Krzysztof Radziwiłł — ustępujący prawo GeografiaWiginiszki — dobra Naruniszki — dobra Kelpeu — miejsce wspomniane Wiłkomierz — przynależność terytorialna Województwo trockie — przynależność terytorialna Żmudzki majątek jezuitów — sąsiednie dobra Słonim — obszar urzędu Retów — obszar urzędu Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 20 marca 1595 Zygmunt III nadaje zasłużonemu słudze Mikołajowi Tomaszewiczowi Rondewiczowi i jego niewymienionej z imienia żonie dwie pustowszczyzny w powiecie wiłkomierskim województwa trockiego, nazywane Wiginiszką[?] i Naruniszką[?], związane ze wsią zapisaną w różnych miejscach jako Kelpew/Pewtew[?]. Nadanie następuje po dobrowolnym ustąpieniu dożywocia Mikołaja Krzysztofa Radziwiłła, wojewody trockiego, oraz za wstawiennictwem Lwa Sapiehy, kanclerza litewskiego i starosty słonimskiego oraz retowskiego, który zaleca służby odbiorcy. Opisano granice przy gruntach majątku ojców jezuitów o niepewnym określeniu „жмойдецкого”[?] i własnych gruntach Rondewicza, poddanych niepewnie odczytanego sąsiada oraz szlachty ziemian wiłkomierskich. Małżonkowie mają trzymać obie pustowszczyzny z gruntami, jeziorkiem, ogrodem i wszelkimi pożytkami, bez wyłączeń, do końca swoich żywotów, niczego z nich nie dając królowi ani skarbowi i nie pełniąc żadnych powinności. Dwa żywoty oznaczają tu męża i żonę; brak osobnej klauzuli dziedziczenia czy przeżycia współmałżonka. Nazwy wsi i pustowszczyzn różnią się między własnym tekstem, RGADA i SML; warianty zachowano, a imię pisarza w subskrypcji pozostaje niepewne („Матевона”[?]). Odpowiedniego wpisu rejestru wewnętrznego nie ustalono. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktРукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1285Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1286РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036L2SML VI: 0251L2Внутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: сопоставление не установлено / dopasowanie nieustalone Карточка № 675. О сохранении могилёвских подданных при ревизорском уставеЛисты рукописи / Karty rękopisu612v; 613r Дата акта / Data aktu1595-03-20 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 682 SML VI: 682 Лица, роли и должностиДмитр Халецкий из Хальча — адресат Сигизмунд III — выдавший документ Ярош Волович — писарь ГеографияМогилёв — территориальная принадлежность Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 20 марта 1595 Зигмунт III предписывает Дмитрию Халецкому из Хальча, земскому подскарбию и писарю литовскому, берестейскому, могилёвскому и юрборскому старосте, и будущим держателям Могилёвской волости соблюдать действующий ревизорский устав для всех её подданных. После трудов и потерь от новой померы они просили облегчить дальний отвоз установленной дяклы. Король разрешает постоянно платить в казну деньгами по ревизорским ставкам за рожь, овёс, медовую дань и отвоз, без принуждения к натуральным поставкам и перевозке. Исключение — военная потребность на этом пограничье: по особому королевскому листу надлежит доставить положенные зерно и мёд в указанное место для снабжения замков или войска; вне такого распоряжения сохраняется денежная уплата. По жалобам на обиды и отягощения сверх устава со стороны местных урядников король запрещает дополнительные вымыслы, требует немедленного правосудия и защиты как от урядников, так и от посторонних. Цель — уберечь важную пограничную волость от разорения и поощрить заселение после померы. Самих платежей этот акт не отменяет. Писарская подпись Яроша Воловича. Внутренний реестр, RGADA и SML передают лишь требование соблюдать устав, опуская условия. Wersja polska · nr 675Osoby, role i urzędyDymitr Chalecki z Chalca — adresat Zygmunt III — wystawca Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaMohylew — przynależność terytorialna Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 20 marca 1595 Zygmunt III kieruje do Dymitra Chaleckiego z Chalca, podskarbiego ziemskiego i pisarza litewskiego, starosty brzeskiego, mohylewskiego i jurborskiego, oraz przyszłych dzierżawców włości mohylewskiej nakaz zachowania wszystkich jej poddanych przy aktualnej ustawie rewizorskiej. Poddani prosili o ulgę po trudach i stratach związanych z nową pomiarą, zwłaszcza z powodu dalekiego odwożenia nałożonej dziakły. Król pozwala im stale płacić skarbowi pieniądze według stawek rewizorów za żyto, owies, dań miodową i odwóz, bez przymuszania do dostaw w naturze i transportu. Wyjątek stanowi potrzeba wojenna na tym pograniczu: po osobnym liście królewskim mają dostarczyć należne zboże i miód we wskazane miejsce dla zaopatrzenia zamków lub wojska; poza takim nakazem obowiązuje zapłata pieniężna. Wobec skarg na krzywdy i obciążenia ponad ustawę ze strony miejscowych urzędników monarcha zakazuje dodatkowych wymysłów, nakazuje niezwłoczną sprawiedliwość oraz obronę przed urzędnikami i osobami postronnymi. Celem jest ochrona ważnej włości pogranicznej przed zniszczeniem i zachęcenie ludzi do osiadania po pomiarze. Nie jest to zwolnienie z samych należności. Podpis pisarski Jarosza Wołłowicza. Rejestr wewnętrzny, RGADA i SML streszczają jedynie nakaz zachowania ustawy, bez rozwinięcia tych warunków. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 60Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1286Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1287РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036L2SML VI: 0251L2К началу темы / Początek wątku | | |
| Alexmet Модератор раздела
Сообщений: 1348
На сайте с 2018 г.
Рейтинг: 100 | Карточка № 676. Возврат Миколаю Олесницкому суммы на Эйшишском держанииЛисты рукописи / Karty rękopisu613v; 614r Дата акта / Data aktu1595-03-24 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 683 SML VI: 683 Даты документов и срокиСобытие: 1592-?-? Лица, роли и должностиДмитрий Халецкий из Хальчи — адресат Миколай Олесницкий — получатель права Марцин Палецкий — покойное лицо Сигизмунд III — выдавший документ Стефан Баторий — упомянутое лицо Матвей Война — писарь ГеографияЭйшишки — территория, названная при владении Краков — место выдачи акта Главный виленский съезд — упомянутое место Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 24 марта 1595 Зигмунт III велит Дмитрию Халецкому из Хальча, земскому подскарбию и писарю Великого княжества Литовского, берестейскому и могилёвскому старосте, уплатить Миколаю Олесницкому 6000 польских злотых. Стефан Баторий занял эту сумму у покойного маршалка Марцина Палецкого на поход против великого князя московского и обеспечил её на Эйшишской державе. Нынешний король признаёт государственную цель расхода и напоминает обещание заплатить Олесницкому, эйшишскому держателю, названному потомком и зятем Палецкого, с учётом его верных служб. Сумму следует выдать полностью и без затруднений из литовского побора, принятого сеймом в 1592, разрешённого главным виленским съездом и утверждённого нынешним сеймом. Королевский лист вместе с квитанцией Олесницкого принимается в отчёт вместо наличных денег. Это распоряжение вернуть конкретный заём, а не доказательство уже совершённой выплаты или новое пожалование державы. RGADA и внутренний реестр называют Эйшишки, как собственный польский текст; разночтение SML «Bystryską» сохранено. Писарская подпись Мацея Войны. Wersja polska · nr 676Daty dokumentów i terminyZdarzenie: 1592-?-? Osoby, role i urzędyDymitr Chalecki z Chalca — adresat Mikołaj Oleśnicki — odbiorca prawa Marcin Palecki — osoba zmarła Zygmunt III — wystawca Stefan Batory — osoba wspomniana Maciej Wojna — pisarz GeografiaEjszyszki — obszar wymieniony przy dobrach Kraków — miejsce wystawienia aktu Główny zjazd wileński — miejsce wspomniane Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 24 marca 1595 Zygmunt III nakazuje Dymitrowi Chaleckiemu z Chalca, podskarbiemu ziemskiemu i pisarzowi Wielkiego Księstwa Litewskiego oraz staroście brzeskiemu i mohylewskiemu, wypłacić Mikołajowi Oleśnickiemu 6000 złotych polskich. Stefan Batory pożyczył tę sumę od zmarłego marszałka Marcina Paleckiego na wyprawę przeciw wielkiemu księciu moskiewskiemu i zabezpieczył ją na dzierżawie ejszyskiej. Obecny król uznaje publiczny cel wydatku i przypomina obietnicę zapłaty Oleśnickiemu, dzierżawcy ejszyskiemu, nazwanemu potomkiem i zięciem Paleckiego, także ze względu na jego wierne służby. Pieniądze mają być oddane w całości i bez zwłoki z poboru litewskiego uchwalonego na sejmie w 1592, dopuszczonego na głównym zjeździe wileńskim i zatwierdzonego przez teraźniejszy sejm. List królewski wraz z kwitem Oleśnickiego ma służyć przyjęciu tej wypłaty do rachunku zamiast gotowych pieniędzy. Jest to polecenie zwrotu konkretnej pożyczki, a nie świadectwo dokonanej wypłaty ani nowe nadanie dzierżawy. Rejestr RGADA i wewnętrzny wskazują Ejszyszki, zgodnie z własnym polskim tekstem; SML ma rozbieżne „Bystryską”. Podpis pisarski Macieja Wojny. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 60Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1288Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1289РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036L2SML VI: 0251L2Карточка № 677. Витебские земли Филипу ОсиповскомуЛисты рукописи / Karty rękopisu614r; 614v Дата акта / Data aktu1595-03-20 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 684 SML VI: 684 Лица, роли и должностиФилип Осиповский — получатель права Сигизмунд Август — выдавший прежнее пожалование Сигизмунд III — выдавший документ Стефан Лускина — получатель права Сытко Митяевич — получатель права Орешко Митяевич — получатель права Матвей Война — писарь ГеографияСубачевская — имение Витебск — территориальная принадлежность На заранном мо кеевича [?] — имение Щетинская пустовская земля — имение Дедовская — имение Псарецкая — имение Веремейкова — имение Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 20 марта 1595 Зигмунт III жалует пожизненно Филипу Осиповскому, слуге литовской канцелярии, определённые земли Витебского воеводства и разрешает законно истребовать их у неправомерных держателей. По сообщению просителя, Зигмунт Август ранее дал витебскому войту Стефану Лускине две службы: Субачевичевскую на Короваине[?] и Мокеевичевскую на Заронке[?], с пустой землёй Щетинской; витебским мещанам Сытку и Орешку Митяевичам — службы Дедовскую[?], Псарецкую[?] и Веремейкову[?]. Затем разные лица без королевского согласия завладели ими, неправомерно считали наследственными и продавали либо закладывали. Осиповский просил пожаловать эти земли и дозволить судебное взыскание за канцелярские службы с молодых лет, рекомендованные также придворными урядниками канцелярии. Король разрешает правное истребование, а после него — пожизненное владение со всеми принадлежностями и подданными, если они там окажутся, без платежей королю и казне и без отчёта. Сохраняется земская военная служба наравне с прочей шляхтой Витебского воеводства. Акт не доказывает уже завершённого возврата и не создаёт наследственного права. Писарская подпись Мацея Войны. Все три реестра сокращают содержание до пожалования земель у Витебска; RGADA отдельно называет Субачевскую службу. Wersja polska · nr 677Osoby, role i urzędyFilip Osipowski — odbiorca prawa Zygmunt August — wystawca wcześniejszego nadania Zygmunt III — wystawca Stefan Łuskina — odbiorca prawa Sytko Mitiajewicz — odbiorca prawa Oreszko Mitiajewicz — odbiorca prawa Maciej Wojna — pisarz GeografiaSubaczewska — majątek Witebsk — przynależność terytorialna [?] — majątek Pusta ziemia szczetyńska — majątek Dedowska — majątek Psarecka — majątek Weremiejkowa — majątek Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 20 marca 1595 Zygmunt III nadaje dożywotnio Filipowi Osipowskiemu, słudze kancelarii litewskiej, określone dobra w województwie witebskim i pozwala mu prawnie dochodzić ich od bezprawnych posiadaczy. Według jego relacji Zygmunt August nadał wcześniej wójtowi witebskiemu Stefanowi Łuskinie dwie służby: Subaczewiczowską na Korowajnie[?] i Mokejewiczowską na Zaronku[?], z pustą ziemią Szczetyńską; mieszczanom Sytku i Oreszku Mitiajewiczom przypadły służby Dedowska[?], Psarecka[?] i Weremiejkowa[?]. Różne osoby miały następnie bez wiedzy i woli monarchy objąć te dobra, niesłusznie uznawać je za dziedziczne, sprzedawać i zastawiać. Osipowski prosił o nadanie i możliwość dochodzenia praw, powołując się na służby kancelaryjne od młodych lat; polecili je również dworscy urzędnicy kancelarii. Król zezwala na odzyskanie dóbr drogą prawną, a po ich dochodzeniu na trzymanie ich do końca życia ze wszystkimi przynależnościami i ewentualnymi poddanymi, bez świadczeń dla króla i skarbu oraz bez składania rachunków. Obowiązuje jednak ziemska służba wojenna jak pozostałą szlachtę województwa witebskiego. Nie jest to potwierdzenie zakończonego odzyskania ani nowe dziedziczne prawo. Pisarska subskrypcja Macieja Wojny. Trzy rejestry skracają treść do nadania ziem pod Witebskiem; RGADA wymienia także służbę Subaczewską. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 60Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1289Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1290РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036L2SML VI: 0251L2Карточка № 678. Разрешение брестским евреям строить лавкиЛисты рукописи / Karty rękopisu614v; 615r Дата акта / Data aktu1595-03-20 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 685 SML VI: 685 Лица, роли и должностиСигизмунд III — выдавший документ Шауль Гдич [?] — проситель Мендель Урелевич [?] — проситель ГеографияБрест — территория, названная при владении Город Каринк, под замком (название неуверенно) [?] — владение Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 20 марта 1595 г. Сигизмунд III разрешает брестским евреям строить каменные лавки на рынке под замком в Бресте для безопасности от огня. С просьбой обратились Шауль Гдич[?] и Мендель Урелевич[?], выступавшие за себя, всех брестских евреев, а также от имени брестских мещан. Признав просьбу справедливой, король постановляет, что препятствовать строительству не должны ни брестский староста, ни городской уряд. На это выдан лист с печатью и собственноручной королевской подписью. Акт разрешает каменную торговую застройку в указанном месте, но не удостоверяет завершения строительства, не называет числа лавок и не вводит новых налоговых льгот. Внутренний реестр, RGADA и SML сокращают содержание до привилея брестским евреям на строительство лавок; имена просителей и условия установлены по самому акту. Wersja polska · nr 678Osoby, role i urzędyZygmunt III — wystawca Szaul Gdicz[?] — proszący Mendel Urelewicz[?] — proszący GeografiaBrześć — obszar wymieniony przy dobrach Miasto pod zamkiem (nazwa niepewna) [?] — dobra Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 20 marca 1595 Zygmunt III pozwala Żydom brzeskim murować kramy na rynku pod zamkiem w Brześciu dla bezpieczeństwa od ognia. Prośbę wnieśli Szaul Gdicz[?] i Mendel Urelewicz[?], występując we własnym imieniu, w imieniu wszystkich Żydów brzeskich, a także mieszczan brzeskich. Król uznaje ich prośbę za słuszną i postanawia, że budowie nie mają przeszkadzać ani starosta brzeski, ani urząd miejski. Wydaje na to list z pieczęcią i podpisem własnej ręki. Przywilej zezwala na murowaną zabudowę handlową w oznaczonym miejscu; nie stwierdza ukończenia budowy, nie podaje liczby kramów ani nowych zwolnień podatkowych. Wewnętrzny rejestr oraz rejestry RGADA i SML zgodnie skracają treść do przywileju Żydom brzeskim na budowę kramów; imiona petentów i warunki wynikają z tekstu aktu. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 60Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1290Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1291РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036L2SML VI: 0251L2Карточка № 679. Пожизненное Колесниково Григорию Лантковскому и женеЛисты рукописи / Karty rękopisu615r; 615v; 616r Дата акта / Data aktu1595-03-20 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 686 SML VI: 686 Лица, роли и должностиГригорий Лентковский [?] — получатель права Неназванная жена Григория Лентковского, княжна Соколинская — совместный получатель Княжна Соколинская (имя неуверенно) [?] — совместный получатель Лев Сапега — ходатай Сигизмунд III — выдавший документ Сигизмунд Август — выдавший прежнее пожалование Юрий Михайлович (фамилия неуверенна) [?] — прежний держатель Галена Пожарийская [?] — супруг или супруга прежнего держателя Матвей Война — писарь ГеографияКолесницкое — владение Мстиславль — юрисдикция владения Мстиславль — территория, названная при владении Оршанский повет — территория должности Краков — место выдачи акта Дедовская служба — имение Мятковская — имение Миновская — имение Куриловская — имение А засожом ... в хороневесмиковскую [?] — имение Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 20 марта 1595 г. Сигизмунд III дает и подтверждает Григорию Лентковскому[?] (в реестрах Lantkowski/Zantkowski), оршанскому хорунжему, и его жене княжне Соколинской, без указания имени, пожизненное владение имениями Мстиславского воеводства. Излагается прежнее пожалование Сигизмунда Августа мстиславскому подсудку Юрию Михайловичу и его жене Галене Пожарийской[?]: четыре пустые земли и село Колесницкое, пустовщина за Сожем с неясным названием, бортной землей и бобровым берегом, а также пустое дворище в Мстиславле против замка над рвом. Прежние держатели добровольно уступили владения хорунжему; тот представил мстиславский земский выпис их признания и просил пожалования себе и жене. Канцлер Лев Сапега ходатайствовал, ссылаясь на службы получателя прежним государям и нынешнему королю. Распорядительная часть перечисляет село Колесницкое и службы Дедовскую, Мятковскую, Миновскую и Куриловскую, при которой отмечен уже построенный двор, с грунтами, лесами, бортными землями, бобровыми гонами и прочими принадлежностями; отдельно указан городской плац против мстиславского замка над рвом. Супруги вправе держать и использовать владения до конца своих жизней, ничего не платя королю и скарбу и не исполняя повинностей; наследственного или особого права пережившего супруга не оговорено. Лист скреплен печатью и королевской подписью; писарь Матей Война. Реестры сохраняют варианты фамилии и названия села, включая Zalesnickoie в SML. Оршанский уряд получателя отделен от мстиславских владений; прежние редакционные чтения о Витебске и Ганне Соломерецкой этим текстом не подтверждаются. Wersja polska · nr 679Osoby, role i urzędyHryhory Lentkowski[?] / Lantkowski (rejestr) — odbiorca prawa Żona Hryhorego, księżna Sokolińska — współodbiorca Księżna Sokolińska (imię niewymienione) — współodbiorca Lew Sapieha — osoba wstawiająca się Zygmunt III — wystawca Zygmunt August — wystawca wcześniejszego nadania Jury Michajłowicz (nazwisko niepewne) — poprzedni posiadacz Halena Pożaryjska[?] — małżonek lub małżonka poprzedniego posiadacza Maciej Wojna — pisarz GeografiaKoleśnikoie — dobra Mścisław — jurysdykcja dóbr Mścisław — obszar wymieniony przy dobrach Powiat orszański — obszar urzędu Kraków — miejsce wystawienia aktu Służba dedowska — majątek Miatkowska — majątek Minowska — majątek Kuryłowska — majątek [?] — majątek Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 20 marca 1595 Zygmunt III nadaje i potwierdza Hryhoremu Lentkowskiemu[?] (w rejestrach Lantkowski/Zantkowski), chorążemu orszańskiemu, oraz jego żonie, księżnie Sokolińskiej, niewymienionej z imienia, dożywotnie posiadanie dóbr w województwie mścisławskim. Przywołuje wcześniejsze nadanie Zygmunta Augusta mścisławskiemu podsędkowi Juremu Michajłowiczowi i jego żonie Halenie Pożaryjskiej[?]: cztery puste ziemie i sioło Koleśnickie, a także pustowszczyznę za Sożem o niepewnej nazwie, z ziemią bartną i brzegiem bobrowym, oraz pusty plac naprzeciw zamku mścisławskiego nad fosą. Dotychczasowi posiadacze dobrowolnie odstąpili dobra chorążemu; ten przedłożył wypis ziemski mścisławski z ich zeznaniem i prosił o nadanie dla siebie i żony. Poparł go kanclerz Lew Sapieha, wskazując zasługi wobec poprzedników monarchy i obecnego króla. Dyspozycja wymienia sioło Koleśnickie oraz służby Dedowską, Miatkowską, Minowską i Kuryłowską, przy której wzmiankowany jest zbudowany dwór, z gruntami, lasami, ziemiami bartnymi, gonami bobrowymi i pozostałymi przynależnościami, a ponadto plac w Mścisławiu naprzeciw zamku nad fosą. Oboje mają trzymać i użytkować dobra do końca swych żywotów, bez świadczeń dla króla i skarbu i bez wykonywania powinności; nie podano dziedzicznego ani osobnego prawa przeżycia. List z pieczęcią i podpisem królewskim; pisarz Maciej Wojna. Rejestry różnią formy nazwiska i miejscowości (m.in. Zalesnickoie w SML). Urząd odbiorcy to Orsza; wcześniejsze redakcyjne odczytania Witebska i Hanny Sołomereckiej nie mają oparcia w tym tekście. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 60Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1291Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1292Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1293РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036L2SML VI: 0251L2К началу темы / Początek wątku | | |
| Alexmet Модератор раздела
Сообщений: 1348
На сайте с 2018 г.
Рейтинг: 100 | Карточка № 680. Наказ ковенскому уряду содействовать передаче Харитоновского дома ДаниелюЛисты рукописи / Karty rękopisu616r; 616v Дата акта / Data aktu1595-03-20 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 687 SML VI: 687 Лица, роли и должностиДаниель Велькович / Вилькович — получатель права Сигизмунд III — выдавший документ Боярин, жилец дома; имя не названо — лицо, занимающее владение Доброхост Пшистановский — исполнитель королевского распоряжения Матвей Война — писарь ГеографияКовно — территория, названная при владении Харитоновский — владение Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 20 марта 1595 г. Сигизмунд III предписывает войту, бурмистрам, райцам и лавникам Ковно содействовать исполнению прежнего распоряжения о Харитоновском доме. Ранее дом передан под опеку Даниеля Вельковича (в реестрах также Wilkowicz или Witkowicz), которого городские власти должны были ввести во владение; хотя передача была произведена, живущий там боярин отказывается добровольно освободить дом. Король упрекает уряд в медлительности и потворстве жильцу и посылает своего дворянина Доброхоста Пшистановского для исполнения распоряжения и удаления непокорного. Властям велено не препятствовать и оказать всю запрошенную помощь под угрозой штрафа 2000 польских злотых в пользу скарба. Это приказ исполнить прежнюю передачу, а не удостоверение завершенной высылки жильца или новое наследственное пожалование; штраф не является ценой дома или арендной платой. Имя жильца и подробное содержание условия о чинше надежно не установлены. Подпись Sigismundus Rex, писарь Матей Война; в датировке указан восьмой год польского и второй шведского царствования. Wersja polska · nr 680Osoby, role i urzędyDaniel Wielkowicz / Wilkowicz — odbiorca prawa Zygmunt III — wystawca Niewymieniony z Imienia Bojar, lokator domu — osoba zajmująca dobra Dobrohost Przystanowski — wykonawca polecenia królewskiego Maciej Wojna — pisarz GeografiaKowno — obszar wymieniony przy dobrach Charytonowski — dobra Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 20 marca 1595 Zygmunt III nakazuje wójtowi, burmistrzom, rajcom i ławnikom Kowna dopomóc w wykonaniu wcześniejszego rozporządzenia dotyczącego domu Charytonowskiego. Dom oddano uprzednio pod opiekę Daniela Wielkowicza (w rejestrach także Wilkowicz lub Witkowicz), a miasto miało wprowadzić go w moc i dzierżenie; mimo dokonania tego przekazania mieszkający tam bojar nie chce dobrowolnie opuścić domu. Król zarzuca władzom opieszałość i sprzyjanie lokatorowi, wysyła więc swego dworzanina Dobrohosta Przystanowskiego dla przeprowadzenia egzekucji i usunięcia opornego. Władze mają nie przeszkadzać i udzielić mu wszelkiej potrzebnej pomocy, jeżeli o nią wystąpi, pod karą 2000 złotych polskich na rzecz skarbu. Jest to nakaz wykonania wcześniejszego przekazania, nie wiadomość o zakończonej eksmisji ani nowe nadanie dziedziczne; kara nie stanowi ceny domu lub czynszu. Imienia lokatora oraz szczegółowego rozliczenia czynszu nie ustalono pewnie. Podpis Sigismundus Rex, pisarz Maciej Wojna; formuła datacyjna podaje ósmy rok panowania polskiego i drugi szwedzkiego. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 60Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1293Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1294РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036L2SML VI: 0251L2Карточка № 681. Сеймовая квитация Андрею Войне и потомкам подскарбия Лаврина Войны по поборовым счетамЛисты рукописи / Karty rękopisu616v; 619v Дата акта / Data aktu1595-03-? Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 688 SML VI: 688 Лица, роли и должностиАндрей Война — получатель права Дмитрий Халецкий — уполномоченный Лаврын Война — покойное лицо Стефан Баторий — прежний государь Сигизмунд III — выдавший документ Мальхером Сновский — участник совместного расчёта Нарушевич, смоленский каштелян — участник совместного расчёта Лукаш Болеславович Свирский — участник совместного расчёта ГеографияВильна — упомянутое место Краков — место выдачи акта Смоленск — территория должности Могилёв — территория должности Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове на вальном сейме в марте 1595 г. (число оставлено незаполненным) Сигизмунд III с согласия станов обоих народов и по общей просьбе земских послов выдает окончательную квитацию Андрею Войне, крайчему, и потомкам умершего Лаврина Войны, земского подскарбия и писаря ВКЛ. Депутаты, избранные на сейме 1591 г., рассматривая в Вильне поборовые счета, отказались зачесть часть расходов, произведенных по приказанию Стефана Батория на военные и другие нужды Речи Посполитой, и возложили соответствующие суммы на потомков подскарбия и их имения. После прежнего разбирательства комиссией, в которую входили, в частности, Лев Сапега, Габриэль Война и Дмитрий Халецкий, нынешний сейм заслушивает доклад и признает подтвержденные документами расходы правомерными, хотя они не ограничивались жалованьем войску. Рассмотрены совместный счет Войны с Мальхером Сновским по побору 1577 г., две квитанции полевых писарей и совместный счет за 1578–1580 гг. с Нарушевичем, смоленским каштеляном, и князем Лукашем Болеславовичем Свирским. Король со станами отменяет депутатские декреты и начисленные суммы, навсегда освобождая Андрея, его потомство и имения от взыскания. Отдельно Андрей добровольно отказывается от требования остатка 150 000 злотых к скарбу; скарб освобождается от этого требования, и дальнейшие взаимные взыскания по данным расчетам исключаются. Это окончательное урегулирование счетного спора, а не расписка в новой выплате 150 000 злотых. Точное чтение части составляющих сумм и общей суммы начислений остается неуверенным; арифметическое согласование не подставлено вместо чтения. Смоленск и Могилев названы в титулах урядников, а не как предмет пожалования. Акт занимает л. 616 об.–619 об.; после датировки следует обширный перечень присутствующих и отметка о королевской подписи. Указаны восьмой год польского и четвертый шведского царствования. Wersja polska · nr 681Osoby, role i urzędyAndrzej Wojna — odbiorca prawa Dymitr Chalecki — komisarz Ławryn Wojna — osoba zmarła Stefan Batory — poprzedni władca Zygmunt III — wystawca Malcher Snowski — uczestnik wspólnego rozliczenia Naruszewicz, kasztelan smoleński — uczestnik wspólnego rozliczenia Łukasz Bolesławowicz Świrski — uczestnik wspólnego rozliczenia GeografiaWilno — miejsce wspomniane Kraków — miejsce wystawienia aktu Smoleńsk — obszar urzędu Mohylew — obszar urzędu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie na sejmie walnym w marcu 1595 r. (dzień pozostawiono pusty) Zygmunt III, za zgodą stanów obu narodów i na wspólną prośbę posłów ziemskich, wydaje ostateczną kwitację Andrzejowi Wojnie, krajczemu, oraz potomkom zmarłego Ławryna Wojny, podskarbiego ziemskiego i pisarza WKL. Deputaci wybrani na sejmie 1591 r., rozpatrując w Wilnie rachunki poborowe, odmówili zaliczenia części wydatków dokonanych z rozkazu Stefana Batorego na potrzeby wojenne i inne potrzeby Rzeczypospolitej, obciążając nimi potomków podskarbiego i ich majątki. Po wcześniejszym przesłuchaniu przez komisję, do której należeli m.in. Lew Sapieha, Gabriel Wojna i Dymitr Chalecki, obecny sejm wysłuchuje relacji i uznaje udokumentowane rozchody za słuszne, mimo że nie ograniczały się do żołdu. Sprawa obejmuje wspólny rachunek Wojny z Malcherem Snowskim z poboru 1577 r., dwa kwity pisarzy polnych oraz rachunek za lata 1578–1580 prowadzony wspólnie z Naruszewiczem, kasztelanem smoleńskim, i kniaziem Łukaszem Bolesławowiczem Świrskim. Król ze stanami znosi dekrety deputackie i obciążające sumy, uwalniając Andrzeja, potomstwo i majątki na wieczne czasy. Osobno Andrzej dobrowolnie odstępuje dochodzonej od skarbu reszty 150 000 złotych; skarb zostaje od tego roszczenia uwolniony, a wzajemne dalsze dochodzenie tych rozliczeń wyłączone. Jest to zamknięcie sporu rachunkowego, nie pokwitowanie nowej wypłaty 150 000 złotych. Dokładne odczytanie części kwot składowych i sumy obciążeń pozostaje niepewne; nie wyliczono ich przez dopasowanie arytmetyczne. Smoleńsk i Mohylew występują w tytułach urzędników, nie jako przedmiot nadania. Akt zajmuje k. 616v–619v i po formule datacyjnej zawiera obszerną listę obecnych oraz adnotację o podpisie królewskim; formuła podaje ósmy rok panowania polskiego i czwarty szwedzkiego. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 60Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1294Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1295Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1296Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1297Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1298Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1299Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1300РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036L2SML VI: 0251L2Карточка № 682. Пожизненное Эйшишское держание Миколаю Олесницкому с сохранением после возврата6000злотыхЛисты рукописи / Karty rękopisu619v; 620r Дата акта / Data aktu1595-03-29 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 689 SML VI: 689 Лица, роли и должностиМиколай Олесницкий — получатель права Стефан Баторий — прежний государь Сигизмунд III — выдавший документ Матвей Война — писарь ГеографияЭйшишки — территория, названная при владении Ловецкое войтовство — пожалованное владение Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 29 марта 1595 г. Сигизмунд III за верные службы дворянина Миколая Олесницкого Стефану Баторию, нынешнему королю и Речи Посполитой с собственными расходами дает ему пожизненно Эйшишскую державу. До этого Олесницкий держал ее в сумме 6000 польских злотых; даже после будущего возвращения этой суммы скарбом он сохраняет державу до конца жизни. Пожалование включает двор с дворовой пашней, местечко, всю принадлежащую волость и войтовство, записанное как «Ловецкое», с селами, людьми, оседлыми и пустыми землями, сеножатями, застенками, борами, гаями, лесами, дубравами, озерами, реками, прудами, мельницами и всеми прежними и нынешними принадлежностями. Олесницкий вправе обращать в свою пользу чинши, платы, медовую дань, ржаные и овсяные дяклы, подводные деньги и другие доходы, а также увеличивать доходность по своему усмотрению. До конца жизни он освобождается от выплат королю и скарбу из этих доходов и от отчетности. Привилей сохраняет пожизненное держание после погашения прежней суммы, не удостоверяя уже совершенной выплаты 6000 злотых или нового займа. Наследственное право или отдельное право жены не установлены. Л. 619 об.–620; отметка о королевской подписи и подпись писаря Матея Войны. Точная нормализация названия войтовства остается неуверенной. Реестровое Bystryskuju в SML сохранено как разночтение: собственный текст, RGADA и внутренний реестр называют Эйшишки. Wersja polska · nr 682Osoby, role i urzędyMikołaj Oleśnicki — odbiorca prawa Stefan Batory — poprzedni władca Zygmunt III — wystawca Maciej Wojna — pisarz GeografiaEjszyszki — obszar wymieniony przy dobrach Wójtostwo łowieckie — nadane dobra Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 29 marca 1595 Zygmunt III, wynagradzając wierne służby dworzanina Mikołaja Oleśnickiego Stefanowi Batoremu oraz obecnemu królowi i Rzeczypospolitej, świadczone z własnym kosztem, nadaje mu dożywotnio dzierżawę ejszyską. Dotąd trzymał ją w sumie 6000 złotych polskich; nawet po przyszłym zwrocie tej sumy przez skarb ma ją zachować do końca życia. Obejmuje ona dwór z dworską uprawą, miasteczko, całą należącą wołość i wójtostwo zapisane jako „Ловецкое” (Łowieckie[?]), wsie, ludzi, grunty osiadłe i puste, sianożęcia, zaścianki, bory, gaje, lasy, dąbrowy, jeziora, rzeki, stawy, młyny oraz wszelkie dawne i obecne przynależności. Oleśnicki może pobierać na własny pożytek czynsze, opłaty, daninę miodową, dziakła żytnie i owsiane, pieniądze podwodne i inne dochody, a także powiększać pożytki według swego uznania. Do końca życia nie ma z tych dochodów nic oddawać królowi ani skarbowi i nie składa rachunku. Przywilej zabezpiecza dożywocie także po spłacie wcześniejszej sumy, nie poświadcza już dokonanej wypłaty 6000 złotych ani nowej pożyczki. Nie ustanawia dziedziczenia lub osobnego uprawnienia żony. Karty 619v–620r; adnotacja o podpisie królewskim i podpis pisarza Macieja Wojny. Dokładna normalizacja nazwy wójtostwa pozostaje niepewna. SML ma odczyt Bystryskuju, zachowany jako rozbieżność wobec Ejszyszek we własnym tekście, RGADA i rejestrze wewnętrznym. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 60Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1300Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1301РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036R2SML VI: 0251L2К началу темы / Początek wątku | | |
| Alexmet Модератор раздела
Сообщений: 1348
На сайте с 2018 г.
Рейтинг: 100 | Карточка № 683. Наказ подскарбию Дмитрию Халецкому не взыскивать доходов и отчета с Эйшишского держания ОлесницкогоЛисты рукописи / Karty rękopisu620v; 621r Дата акта / Data aktu1595-03-29 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 690 SML VI: 690 Лица, роли и должностиДмитрий Халецкий — адресат Сигизмунд III — выдавший документ Миколай Олесницкий — получатель Матвей Война — писарь ГеографияЭйшишки — территория, названная при владении Ловецкое войтовство — упомянутое место Могилёв — территория должности Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 29 марта 1595 г. Сигизмунд III предписывает Дмитрию Халецкому, земскому подскарбию и писарю ВКЛ, названному также старостой, в частности, могилевским, не взыскивать с Миколая Олесницкого доходов и отчетности по Эйшишской державе. Напоминается пожизненный привилей дворянину за службы Стефану Баторию и нынешнему королю: державу, до того державшуюся в сумме 6000 польских злотых, он сохраняет до конца жизни даже после возвращения этой суммы скарбом. В нее входят двор с дворовой пашней, город и волость, войтовство, записанное как «Ловецкое» (точная нормализация неуверенна), села, земли и принадлежности. Чинши, платы, ржаные и овсяные дяклы, медовую дань, подводные деньги и любые другие доходы он обращает в свою пользу, ничего из них не отдавая королю и скарбу и не представляя счета на протяжении пожизненного держания. Подскарбий обязан соблюдать эти условия и после выдачи 6000 злотых, во всем следуя привилею. Письмо обеспечивает исполнение скарбового освобождения, не удостоверяет уже совершенного погашения суммы и не дает нового наследственного права. Имя Миколая и фамилия адресата, опущенные или обозначенные обобщенно в реестрах, названы в собственном тексте. Могилев указан в титуле старосты, а не как предмет пожалования. Л.620 об.–621; отметка о королевской подписи и писарь Матей Война. Wersja polska · nr 683Osoby, role i urzędyDymitr Chalecki — adresat Zygmunt III — wystawca Mikołaj Oleśnicki — odbiorca Maciej Wojna — pisarz GeografiaEjszyszki — obszar wymieniony przy dobrach Wójtostwo łowieckie — miejsce wspomniane Mohylew — obszar urzędu Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 29 marca 1595 Zygmunt III nakazuje Dymitrowi Chaleckiemu, podskarbiemu ziemskiemu i pisarzowi WKL, wymienionemu także jako starosta m.in. mohylewski, nie żądać od Mikołaja Oleśnickiego dochodów ani rachunku z dzierżawy ejszyskiej. Przypomina przywilej dożywotni wydany dworzaninowi za służby Stefanowi Batoremu i obecnemu królowi: dzierżawę trzymaną dotąd w sumie 6000 złotych polskich ma on zachować do końca życia również po zwrocie tej sumy przez skarb. Obejmuje ona dwór z dworską uprawą, miasto i wołość, wójtostwo zapisane jako „Ловецкое” (dokładna normalizacja niepewna), wsie, grunty i przynależności. Czynsze, opłaty, dziakła żytnie i owsiane, daninę miodową, pieniądze podwodne i wszelkie inne dochody ma pobierać na własny pożytek, bez świadczeń królowi lub skarbowi i bez obowiązku rachunku przez czas dożywocia. Podskarbi ma przestrzegać tych warunków także po wyłożeniu 6000 złotych i w niczym nie naruszać przywileju. List wykonuje zwolnienie skarbowe, nie poświadcza już dokonanej spłaty i nie stanowi nowego nadania dziedzicznego. Mikołaj oraz nazwisko adresata, pominięte lub ogólnie oznaczone w rejestrach, są nazwani we własnym tekście. Mohylew występuje w tytule starosty, nie jako przedmiot nadania. Karty620v–621r, adnotacja o podpisie królewskim i pisarz Maciej Wojna. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 60Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1302Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1303РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036R2SML VI: 0251R2Карточка № 684. Миколай Стаховский — мстиславский войский до живота либо дальнейшего повышенияЛисты рукописи / Karty rękopisu621r; 621v Дата акта / Data aktu1595-03-30 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 691 SML VI: 691 Лица, роли и должностиМиколай Стаховский — получатель права Сигизмунд III — выдавший документ Володимир Каменский [?] — предшественник Ярош Волович — писарь ГеографияМстиславль — территория должности Краков — место выдачи акта Пограничный Мстиславский замок — упомянутое место Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 30 марта 1595 г. Сигизмунд III дает Миколаю Стаховскому уряд войского Мстиславского воеводства, вернувшийся в распоряжение короля после повышения Володимера Каменского[?] на мстиславское маршалковство. Стаховский назван земским судичем и земянином этого воеводства; король ссылается на рекомендацию его пригодности некоторыми панами рады и урядниками и на его честные службы, мужественно оказанные при пограничном Мстиславском замке во время военных потребностей. Уряд дан и утвержден пожизненно, с оговоркой о прекращении при дальнейшем повышении монархом. Войский пользуется принадлежащими должности почестями и властью, занимает соответствующее место среди земских урядников воеводства, подает свое мнение — вотум — и исполняет должность по примеру других войских. Сумма доходов и отдельное пожалование земли здесь не определены. Мстиславль назван как область должности и место прежних замковых служб. Имя отца Стаховского не указано; фамилия предшественника читается как Каменский[?], без внешнего отождествления. Л.621–621 об.; отметка о королевской подписи, писарь Ярош Волович. Wersja polska · nr 684Osoby, role i urzędyMikołaj Stachowski — odbiorca prawa Zygmunt III — wystawca Włodzimierz Kamieński [?] — poprzednik Jarosz Wołłowicz — pisarz GeografiaMścisław — obszar urzędu Kraków — miejsce wystawienia aktu Pograniczny zamek mścisławski — miejsce wspomniane Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 30 marca 1595 Zygmunt III nadaje Mikołajowi Stachowskiemu urząd wojskiego województwa mścisławskiego, który wrócił do dyspozycji królewskiej po wyniesieniu Włodzimierza Kamieńskiego[?] na marszałkostwo mścisławskie. Stachowski jest nazwany sudzicem ziemskim i ziemianinem tego województwa; król powołuje się na zalecenie jego godności przez niektórych panów rady i urzędników oraz na jego uczciwe służby, mężnie okazane przy pogranicznym zamku mścisławskim podczas potrzeb wojennych. Urząd zostaje mu nadany i potwierdzony dożywotnio, z zastrzeżeniem wcześniejszego dalszego wyniesienia przez monarchę. Jako wojski ma korzystać z honorów i władzy należących do urzędu, zasiadać w odpowiednim miejscu między urzędnikami ziemskimi województwa, podawać swoje wotum oraz sprawować obowiązki na wzór innych wojskich. Nie określono tu sumy dochodów ani osobnego nadania ziemi. Mścisław jest siedzibą i obszarem działania urzędu oraz miejscem wcześniejszych służb zamkowych. Imienia ojca Stachowskiego nie podano; nazwisko poprzednika odczytano jako Kamieński[?], bez utożsamienia z osobą zewnętrzną. Karty621r–621v, adnotacja o podpisie królewskim; pisarz Jarosz Wołłowicz. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 60Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1303Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1304РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036R2SML VI: 0251R2Карточка № 685. Прусиновский и Обуховский — семь волок пополам, до животовЛисты рукописи / Karty rękopisu621v; 622r Дата акта / Data aktu1595-04-04 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 692 SML VI: 692 Лица, роли и должностиАлексей Прусиновский — получатель права Лаврин Обуховский — получатель права Сигизмунд III — выдавший документ Болтромей — прежний держатель Князь Федор Масальский — ревизор Лев Халецкий — ревизор Матвей Война — писарь ГеографияНемонойтское [?] — юрисдикция владения Ширвента — упомянутое место Гродненский повет — территория должности Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 4 апреля 1595 г. Сигизмунд III дает своим одверным Алексею Прусиновскому и Лаврину Обуховскому до конца их жизней обруб земли, вымеренный в семь волок, в лесничестве, записанном «немонъ тскомъ» (в реестрах Niemonoytskom), над озером и рекой, называемыми Ширвентой. Основание — их давние, верные, усердные и продолжающиеся службы при королевском дворе и желание поощрить дальнейшую службу. Прежде обруб держал некий Бартломей, мерничек и слуга лесничего: ревизоры, князь Федор Масальский, маршалок Гродненского повета, и Лев Халецкий, отвели ему землю до королевской воли и ласки, без отдельного права и пожалования монарха. Новые получатели должны разделить обруб между собой пополам и владеть им пожизненно, в прежних границах, с пахотными и непахотными грунтами, борами, лесами, гаями, дубравами, сеножатями, зарослями, бортным деревом и всеми угодьями и доходами, как он был вымерен и передан прежнему держателю. Никаких повинностей королю и скарбу и обязанности отчета с этого владения не установлено. Наследственность и особое право пережившего на долю второго получателя здесь не оговорены. Современная идентификация лесничества и гидронима остается открытой; озеро и река не отождествлены с одноименным городом. Л.621 об.–622; отметка о королевской подписи, писарь Матей Война. Wersja polska · nr 685Osoby, role i urzędyAleksy Prusinowski — odbiorca prawa Ławryn Obuchowski — odbiorca prawa Zygmunt III — wystawca Bartłomiej — poprzedni posiadacz Fedor Masalski — rewizor Lew Chalecki — rewizor Maciej Wojna — pisarz GeografiaNiemonojtskie [?] — jurysdykcja dóbr Szyrwinty — miejsce wspomniane Powiat grodzieński — obszar urzędu Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 4 kwietnia 1595 Zygmunt III nadaje swoim odźwiernym Aleksemu Prusinowskiemu i Ławrynowi Obuchowskiemu na ich dożywocia obręb ziemi o wymierzonej powierzchni siedmiu włók w leśnictwie zapisanym jako „немонъ тскомъ” (w rejestrach Niemonoytskom), nad jeziorem i rzeką nazywaną Szyrwintą. Motywem są ich dawne, pilne i wciąż pełnione służby przy dworze królewskim oraz zachęta do dalszej służby. Obrub trzymał dotąd niejaki Bartłomiej, mierniczek i sługa leśniczego, któremu rewizorzy, kniaź Fedor Masalski, marszałek powiatu grodzieńskiego, i Lew Chalecki, wyznaczyli go do woli i łaski królewskiej, bez osobnego prawa i nadania monarchy. Obaj nowi odbiorcy mają podzielić obrub między siebie na połowy i użytkować go do końca życia w dotychczasowych granicach, z gruntami ornymi i nieornymi, borami, lasami, gajami, dąbrowami, sianożęciami, zaroślami, drzewem bartnym oraz wszystkimi pożytkami, tak jak go wymierzono i oddano poprzedniemu posiadaczowi. Nie mają z tego pełnić żadnych powinności na rzecz króla ani skarbu ani składać rachunku. Nie ustanowiono tu dziedziczności ani osobnego prawa pozostałego przy życiu do połowy drugiego odbiorcy. Dokładna współczesna identyfikacja leśnictwa i hydronimu pozostaje otwarta; jeziora i rzeki nie utożsamiono z miastem o podobnej nazwie. Karty621v–622r; adnotacja o podpisie królewskim, pisarz Maciej Wojna. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 60Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1304Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1305РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036R2SML VI: 0251R2Карточка № 686. Опекуны детям Эрика Каренги[?], королевского ложничегоЛисты рукописи / Karty rękopisu622r; 622v; 623r Дата акта / Data aktu1595-06-20 Нумерация источников / Numeracja źródełРГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 693 SML VI: 693 Лица, роли и должностиНеназванная жена [?] — получатель права Миколай Зенович — опекун Федор Потея — опекун Даниель Львович — опекун Ярослав Ярославович Друцкий Соколинский — опекун Сигизмунд III — выдавший документ Эрика Каренги [?] — упомянутое лицо Матвей Война — писарь Павел — подопечный Криштофу — подопечный Ян — подопечный Зофья — подопечный ГеографияВилькомирский повет — территориальная принадлежность Ошмянский повет — территория должности Брестский повет — территория должности Краков — место выдачи акта Описание акта (RU): содержание, права, суммы и условияВ Кракове 20 июня 1595 г. Сигизмунд III назначает опекунов малолетнему потомству умершего Эрика Каренги[?], королевского ложничего. Умерший был чужеземцем, оставил жену и детей, не назначив в завещании опекунов их имуществу и малолетнему потомству; в Вилькомирском повете не осталось родственников по мечу или по кудели, которые могли бы принять опеку по общему праву. Король, как верховный защитник сирот и вдов, учитывает верные и трудолюбивые службы умершего монарху и Речи Посполитой. Трем сыновьям, Павлу, Криштофу и Яну, и дочери Зофее придаются Миколай Зенович, ошмянский подкоморий, Федор Потей, брестский судья, Даниель Львович, вилькомирский стольник, и князь Ярослав Ярославович Друцкий Соколинский. Они должны немедленно заботиться о лицах и имуществе детей, об их воспитании, защищать их от обид и притеснений, добиваться принадлежащих им прав и вести все дела по общему праву; предоставленные полномочия представительства должны признаваться во всех надлежащих судах и местах. Имя вдовы не названо; отдельного имущественного права ей здесь не пожаловано. Собственный текст повторяет имя Эрик и должность ложничего, тогда как реестры сохраняют Грышко/Ирычко и варианты Leśniczy/Łowniczy; фамилия нормализована осторожно, без внешнего отождествления. Л.622–623; отметка о королевской подписи, писарь Матей Война. Wersja polska · nr 686Osoby, role i urzędyNieznana żona Eryka Karengi [?] — odbiorca prawa Mikołaj Zenowicz — opiekun Fedor Potey — opiekun Daniel Lwowicz — opiekun Jarosław Jarosławowicz Drucki Sokoliński — opiekun Zygmunt III — wystawca Eryk Karenga [?] — osoba wspomniana Maciej Wojna — pisarz Paweł — podopieczny Krzysztof — podopieczny Jan — podopieczny Zofia — podopieczny GeografiaPowiat wiłkomierski — przynależność terytorialna Powiat oszmiański — obszar urzędu Powiat brzeski — obszar urzędu Kraków — miejsce wystawienia aktu Regest (PL): treść, prawa, kwoty i warunkiW Krakowie 20 czerwca 1595 Zygmunt III ustanawia opiekunów dla małoletniego potomstwa zmarłego Eryka Karengi[?], królewskiego łożniczego. Zmarły był cudzoziemcem, pozostawił żonę i dzieci, nie wyznaczywszy opiekunów majątku i potomstwa w testamencie; w powiecie wiłkomierskim nie pozostało krewnych po mieczu ani po kądzieli, którzy zgodnie z prawem mogliby objąć opiekę. Król, jako najwyższy obrońca sierot i wdów, powołuje się na wierne i pracowite służby zmarłego sobie i Rzeczypospolitej. Trzem synom, Pawłowi, Krzysztofowi i Janowi, oraz córce Zofii przydaje Mikołaja Zenowicza, podkomorzego oszmiańskiego, Fedora Pocieja, sędziego brzeskiego, Daniela Lwowicza, stolnika wiłkomierskiego, i kniazia Jarosława Jarosławowicza Druckiego Sokolińskiego. Mają oni niezwłocznie objąć troskę o osoby i majątek dzieci, czuwać nad ich wychowaniem, chronić je przed krzywdami i uciskiem, dochodzić należnych im praw i prowadzić ich sprawy zgodnie z prawem pospolitym, z pełną mocą reprezentacji uznawaną przez wszystkie właściwe sądy i urzędy. Żony nie nazwano ani nie nadano jej tu osobnego prawa do majątku. Własny tekst powtarza imię Eryk i urząd łożniczego, podczas gdy rejestry zachowują formy Hryszko/Iryczko i Leśniczy/Łowniczy; nazwisko pozostaje ostrożnie znormalizowane, bez zewnętrznego utożsamienia osoby. Karty622r–623r, adnotacja o podpisie królewskim, pisarz Maciej Wojna. Где найти акт / Gdzie znaleźć aktВнутренний реестр / Rejestr wewnętrzny: 61Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1305Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1306Рукопись LVIA / Rękopis LVIA: 1307РГАДА, ф.389, оп.6, ч.4: 0036R2SML VI: 0251R2К началу темы / Początek wątku | | |
|
